مروری بر شیمی و کاربرد نسلهای سیمانهای دندانی
نویسندگان
1 آزمایشگاه نانوساختارها و کاتالیزگرهای معدنی، پژوهشکده توسعه فرآیندهای شیمیایی، پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران، تهران، ایران
2 آزمایشگاه نانوساختارها و کاتالیزگرهای معدنی، پژوهشکده توسعه فرآیندهای شیمیایی، پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران، تهران، ایران
doi
10.22036/cr.2025.527418.1279چکیده
کاربرد عملی علم شیمی در زمینههای مختلف، از درمان تا تولید و صنعت، امکانپذیر است. مقالهی مروری حاضر، نمونهای از کاربردهای مهم شیمی را در حوزه درمانهای دندانی مورد بررسی قرار میدهد و آن را به مخاطبان معرفی میکند. یکی از مواد پرکاربرد در دندانپزشکی، سیمان دندانی است؛ مادهای که بر پایه واکنش سخت شدن بین یک پودر جامد و یک مایع چسبناک شکل میگیرد و در ترمیمهای غیرمستقیم، بهویژه برای بازسازی دندانهای آسیبدیده، مورد استفاده قرار میگیرد. انتخاب نوع مناسب سیمان، به عوامل مختلفی وابسته است و نقش مهمی در دوام و موفقیت درمان دارد. تا کنون انواع گوناگونی از مواد سیمانی در دندانپزشکی معرفی شدهاند که از نظر ترکیب شیمیایی، خواص فیزیکی و روشهای کاربرد، تفاوتهای قابل توجهی با سیمانهای معمولی دارند. در این مقاله، ضمن معرفی خواص، اجزا و نحوه تشکیل سیمانهای دندانی، انواع آنها از گذشته تا امروز بررسی میشود؛ در ادامه، گروهی از سیمانهای دندانی هیدرولیک، شامل MTA، پرتلند و کلسیم سیلیکاتها معرفی میشوند. این مواد دارای پایداری شیمیایی و مقاومت مکانیکی بالا هستند، قابلیت ترکیب با مایعات دندانی را دارند، و از نظر زیباییشناختی نیز در بهبود ظاهر دندان مؤثرند. با توجه به زیستسازگاری بالای این ترکیبات، کاربرد آنها در درمانهای ترمیمی ریشه و پالپ، تا مهروموم و پر کردن کانال ریشه گسترش یافته است.
