تغییر برخی شاخص‌های رشد و عملکرد اسفناج (.Spinacia oleracea L) تحت تاثیر کود نیتروژن و تراکم کشت

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم باغبانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج ، ایران

2 استادیار ، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران

3 استادیار بخش تحقیقات چغندرقند، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، سازمان تحقیقات،آموزش وترویج کشاورزی، همدان، ایران.

4 دانشجوی دکتری گروه علوم باغبانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران

doi
10.22059/ijfcs.2019.279354.654601
چکیده

شناخت فاکتورهای موثر بر عملکرد و کیفیت خوراکی اسفناج (.Spinacia oleracea L) و تعامل آن‌ها باشرایط محیطی مزرعه، از مهم‌ترین  مباحث مدیریت تولید می­باشد. در این پژوهش، اثر سه سطح تراکم (33، 45 و 71 بوته در متر مربع) و شش سطح کود نیتروژنی اوره (100، 200، 250، 300، 350، 400 کیلوگرم درهکتار) و شاهد بر عملکرد، پارامترهای رشد و کیفیت اسفناج در شرایط مزرعه مورد مطالعه قرار­گرفت. پژوهش­ در سال­های زراعی 95-1394 و 96-1395 به‌صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک­ کامل تصادفی با سه تکرار انجام­ شد. نتایج نشان داد کهاثرمتقابل کود نیتروژن و تراکم و سال، تنها بر محتوای نیترات برگ معنی­دار شد (p <0.001). کود نیتروژنی منجر به افزایش صفات عملکرد، زیست‌توده، پارامترهای رشد مانند شاخص سطح برگ، سرعت رشد نسبی و شاخص‌های کیفیت مانند درصد پتاسیم، میزان نیترات، مقدار کلروفیل a، b و کل شد، اما بر سرعت فتوسنتز خالص و سرعت رشد نسبی، تاثیر معنی­داری نداشت. اثرمتقابل تراکم بوته و سال بر تمامی صفات اندازه­گیری شده اسفناج به‌جز درصد پتاسیم معنی­دار شد(p <0.001). تراکم71 بوته بر متر مربع، منجر به افزایش زیست‌توده، شاخص سطح برگ و نیترات شد اما مقدار کلروفیل به‌طورمعنی­داری کاهش یافت. بر اساس نتایج می‌توان بیان داشت که در منطقه کرج در کشت پاییزه(مزرعه)، تراکم 71 بوته در متر مربع و کود نیتروژنی250 کیلوگرم در هکتار در شرایط محیطی با نور و دمای بالا، نسبت به سایر تیمارها بهتر توانست اهداف سودآوری ازلحاظ بالاترین عملکرد محصول، همراه با حفظ سطح سالم نیترات در بافت گیاهی را برآورده نماید.