فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 جنگ اوکراین به‌مثابه نقطه‌عطفی در تحول نظم بین‌الملل، با تشدید آنارشی ساختاری و گذار به سمت چندقطبی‌گرایی، فرصت‌ها و چالش‌های راهبردی عمیقی برای ایران به‌وجود آورده است. این مقاله با بهره‌گیری از چارچوب نظری واقع‌گرایی و نئورئالیسم ساختاری به واکاوی این مسئله می‌پردازد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که از یک سو، این نظم نوین از طریق بحران انرژی جهانی، فرصتی بی‌بدیل برای ایران به‌عنوان دارنده منابع عظیم نفت و گاز فراهم کرده تا نقش خود را در تأمین امنیت انرژی جهان ارتقاء دهد و با تقویت اتحادهای راهبردی با قدرت‌های شرقی، به‌ویژه چین و روسیه، موازنه‌قدرتی در برابر فشارهای غرب ایجاد نماید. همچنین، فضای چندقطبی جدید امکان مانور دیپلماتیک گسترده‌تر و خروج از انزوا را برای ایران فراهم ساخته است. از سوی دیگر، تداوم تحریم‌های فلج‌کننده، تشدید رقابت‌های منطقه‌ای با بازیگرانی چون عربستان سعودی و اسرائیل، خطر وابستگی به بلوک‌های قدرت شرقی، و ضرورت انجام اصلاحات داخلی برای افزایش تاب‌آوری ملی، چالش‌های عمده پیش‌روی ایران هستند. این پژوهش نتیجه می‌گیرد که موفقیت ایران در این نظم نوین، منوط به اتخاذ یک راهبرد عمل‌گرایانه و چندبعدی است که بر حداکثرسازی منافع ملی، افزایش توانمندی‌های نسبی در عرصه‌های اقتصادی، نظامی و دیپلماتیک، و در عین حال حفظ استقلال عمل و پرهیز از وابستگی مفرط به هر یک از بلوک‌های قدرت جهانی تأکید دارد.