مدل انتخاب اشتراکی الگوهای فعالیت روزانه اعضای خانوار در شهرهای بزرگ
نویسندگان
1 فارغ التحصیل دانشکده مهندسی عمران دانشگاه علم و صنعت ایران
2 دانشیار دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران
3 دانشکده مهندسی عمران-دانشگاه علم و صنعت ایران
doi
10.22119/jte.2021.114583چکیده
افراد با توجه به نوع نقش و وظیفهای که در خانواده دارند، میتوانند به طور مستقیم یا غیرمستقیم برانتخاب نوع فعالیت فرد دیگر، در انتخاب نوع فعالیت و الگوی سفرش تاثیرگذار باشند. در سالهای اخیر این شیوه اثرگذاری اعضای خانوار بر روی انتخابهای یکدیگر، توجه بسیاری از محققین را به خود معطوف داشته است. بیشتر این مطالعات برروی تصمیمات سرپرست خانوار ایا بطور خاص بر والدین و برخی نیز به صورت خاص برروی سفرهایی از نوع خاص(مثل سفرهای همراهی) تاکید داشتنددر این مقاله ، مدل لوجیت چندجملهای برای تمام اعضای خانوار در نظر گرفته شد که در آن الگوی فعالیت روزانه اشتراکی انتخابی اعضای خانوار، تحت تاثیر با یکدیگر و در صدد ساخت مطلوبیت گروهی که واحد آن خانوار باشد، مورد بررسی قرار میگیرد. این مدل که بر اساس الگوی فعالیت سه گانه «اجباری»، «غیراجباری» و «ماندن در خانه» عمل میکند، به بررسی نوعی از ساختار انتخاب میپردازد که در آن تمامی ترکیبهای ناشی از الگوی فعالیتهای اعضای خانوار تحت عنوان گزینههای محتمل خانوار، مدلسازی میشوند. تابع مطلوبیت هر گزینه شامل مشخصههای مختلف فردی و گروهی میشود که تعامل افراد مختلف را مورد بررسی قرار میدهد. اطلاعات استفاده شده در این تحقیق، حاصل پرسشگریهای صورت گرفته از خانوارهای شهر مشهد بوده که در آن افراد در دستههای: 1-شغل آزاد، 2-خانهدار، 3-کودک پیش از دبستان، 4-کارمند، 5-دانشآموز، 6-بزرگسال بیکار و 7-دانشجو، قرار گرفتند. چگونگی رفتار این افراد با مشخصههای مختلف فردی و در قالب ترکیبهای دو نفره مختلف، در انتخاب الگوی فعالیت روزانهشان مورد مدلسازی قرار گرفت. نهایتاً مشاهدات حاصل از خروجی مدل، تاثیر شگرف فرد خانهدار و کودک را در انتخاب الگوی فعالیت اشتراکی و در ترکیبهای مختلف فردی نشان میدهد. با در نظر گرفتن تعاملات ازین دست، میتوان تصمیمات دقیقتری در راستای برنامهریزی حملونقل، آن هم در سطح کلان اتخاذ کرد.