مقایسة مجموعه داده‌های ERA5 و ERA-Interim در محاسبة تغییرات جرم کوتاه‌مدت جوی و اثرات آن بر ارتفاع ژئویید

نویسندگان

1 استادیار، دانشکده مهندسی نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی، پردیس دانشکده‌های فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی، پردیس دانشکده‌های فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشیار، دانشکده مهندسی نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی، پردیس دانشکده‌های فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/jesphys.2020.299685.1007203
چکیده

میدان گرانی حاصل از مشاهدات گرانی‌سنجی ماهواره‌ای مانند GRACE شامل خطاهایی ناشی از نوفة دستگاهی، نمونه‌برداری مکانی ناهم‌سانگرد (anisotropic) و خطای تداخل سیگنال (aliasing) و زمانی ناشی از نقص مدل‌سازی تغییرات جرم کوتاه‌مدت زمین است. کیفیت مشاهدات GRACE در مأموریت GRACE-FO بهبود یافت، اما خطای تداخل سیگنال زمانی همچنان یک عامل تأثیرگذار بر گرانی محاسباتی از مشاهدات می‌باشد. به همین دلیل محاسبه تغییرات جرم کوتاه‌مدت و تصحیح اثر این تغییرات بر مشاهدات جرم ماهواره‌ای و به بیان دیگر تصحیح خطای تداخل سیگنال (de-aliasing) ضروری می‌باشد. این پژوهش بر بخش جو زمین تمرکز کرده و تنها تغییرات جرم جوی فرکانس بالا را با راه‌حل انتگرال‌گیری سه‌بعدی، با در نظرگرفتن جو سه‌بعدی و پارامترهای جوی سطحی و چند سطحی حاصل از مدل عملیاتی ECMWF و مجموعة داده‌های دوباره آنالیز شده ERA-Interim و ERA5 با پوشش جهانی محاسبه می‌کند. همچنین ضرایب هارمونیک کروی تحت‌اثر این تغییرات محاسبه و اثر تغییرات جرم جوی بر تغییرات ارتفاع ژئویید و تغییرشکل قائم زمین بررسی شد. مقایسة تغییرات جرم حاصل از دو داده بیانگر اختلاف کم و نزدیک به صفر بین دو داده می‌باشد. همچنین اثر این تغییرات جرم بر نوسان ژئویید و تغییرشکل قائم زمین بسیار ناچیز است. بیشینة ضریب همبستگی 70 درصد بین تغییر شکل حاصل از سری زمانی GPS و تغییر شکل حاصل از دو مجموعه داده بیانگر اعتبار نتایج به‌دست آمده می‌باشد.