اثر رژیم‌های مختلف آبیاری، کودهای شیمیایی و زیستی بر میزان اسیدهای چرب و عملکرد روغن گل‌ مغربی (Oenothera Biennis L.)

نویسندگان

1 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 دانشیار گروه زراعت، پژوهشکده ژنتیک و زیست فناوری طبرستان، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

3 دانشیار گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

4 تربیت مدرس

5 هیات علمی جهاد کشاورزی ورامین

doi
10.22059/ijfcs.2018.257318.654520
چکیده

به‌منظور بررسی اثر رژیم‌های مختلف آبیاری، کودهای شیمیایی و زیستی در میزان اسیدهای چرب و عملکرد روغن گل مغربی، آزمایشی به‌صورت اسپلیت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکراردر سال 94-1393 انجام شد. در کرت‌های اصلی، سه سطح رژیم آبیاری (آبیاری در زمان باقی ماندن 30، 40 و 50 درصد از ظرفیت زراعی) و در کرت‌های فرعی ترکیب فاکتوریل سه سطح کود شیمیایی (عدم کاربرد، کاربرد توأم اوره + سوپرفسفات تریپل به میزان 50 و 100 درصد توصیه شده) همراه با چهار سطح کودهای زیستی (تلقیح و عدم تلقیح میکوریزا و آزوسپیریلوم) قرار گرفتند. نتایج تجزیه واریانس، حاکی از اختلاف معنی­دار بین آبیاری، کودهای شیمیایی، کودهای زیستی و اثر برهمکنش رژیم آبیاری و کود شیمیایی در تمامی صفات مورد بررسی بود. تنش خشکی، باعث کاهش عملکرد روغن در هکتار، امگا (3، 6، 7 و 9)، مجموع اسیدهای چرب غیر اشباع، نسبت مجموع اسیدهای چرب غیراشباع به اشباع و تمامی اسیدهای چرب غیر اشباع گردید. ولی مجموع اسیدهای چرب اشباع و تمامی اسیدهای چرب اشباع افزایش یافتند. بالاترین میزان اسیدهای چرب گامالینولنیک، لینولنیک، اولئیک و واکسینیک در اثر برهمکنش آبیاری در زمان حصول 40 درصد از ظرفیت زراعی و کاربرد توأم کودهای شیمیایی اوره + سوپرفسفات تریپل به میزان 100 درصد توصیه شده به همراه تلقیح گیاه گل مغربی با میکوریزا و آزوسپیریلوم، به دست آمد. به طور کلی تنش خشکی باعث کاهش میزان اسیدهای چرب غیر اشباع (کاهش کیفیت روغن) به همراه عملکرد روغن گردید و استفاده از کودها باعث افزایش میزان اسیدهای چرب غیر اشباع شد.