ارزیابی و تبیین شاخصهای حکمرانی خوب در ارتقای سلامت محیطزیست
نویسندگان
1 استاد، گروه حقوق بینالملل، دانشگاه پیامنور، تهران، ایران
2 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران
doi
10.30473/ee.2025.69739.2691چکیده
پژوهش حاضر با هدف ارزیابی شاخصهای حکمرانی خوب و نقش آن در سلامت محیطزیست ایران انجام شده است. این مطالعه ازنظر هدف، بنیادی، ازنظر ماهیت و روش، توصیفی و ازلحاظ نحوه روابط بین متغیرها جزو مطالعات همبستگی است. گردآوری دادهها در دو مرحله انجام شد: ابتدا مبانی نظری و پیشینه پژوهشی با استفاده از روش کتابخانهای و سپس نظرات پژوهشگران از طریق پرسشنامههای محققساخته گردآوری شد. جامعه آماری شامل دو گروه بودند: گروه اول، 25 نفر از خبرگان دانشگاهی که به شیوه گلوله برفی انتخاب شدند. این افراد جهت سنجش روایی و پایایی پرسشنامهها در فرآیند تحقیق مشارکت کردند. گروه دوم، 87 نفر از پژوهشگرانی بودند که درباره متغیرهای این تحقیق مطالعه کردهاند که طبق برآورد فرمول کوکران 73 نفر به روش نمونهگیری تصادفی ساده، برای پاسخدهی به پرسشنامهها انتخاب شدند. نتایج پژوهش نشان میدهد: نخست، حکمرانی خوب را میتوان بهواسطه شاخصهای حکومت محلی، سازمانهای مردمنهاد، حاکمیت قانون، پاسخگویی عمومی و مسئولیت اجتماعی تبیین کرد. همچنین مؤلفههای مدیریت منابع آب، کاهش گازهای گلخانهای، کاهش فرسایش خاک، استفاده از انرژیهای سبز و مدیریت پسماند، قابلیت تبیین سلامت محیطزیست را دارند. دوم، مطابق نتایج آزمون همبستگی، بین حکمرانی خوب و سلامت محیطزیست رابطهای مستقیم و معناداری وجود دارد. سوم، طبق نتایج آزمون رگرسیون، هر یک از شاخصهای حکمرانی خوب سهم نسبی در پیشبینی تغییرات محیطزیست دارند. درنهایت میتوان استدلال کرد حکمرانی خوب رویکردی مهم و مطمئن جهت حفظ و سلامت محیطزیست است و از طریق استقرار آن میتوان به حل بحرانهای محیطزیستی کمک کرد.