مفهوم پردازی مدل موفقیت کارآفرینان هیبرید در ایران
نویسندگان
1 گروه مدیریت و کار آفرینی،دانشکده اقتصاد و کارآفرینی،دانشگاه رازی،کرمانشاه
2 گروه مدیریت کارآفرینی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی
3 گروه مدیریت و کارآفرینی، دانشکده اقتصاد و کارآفرینی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
doi
10.22059/jed.2024.356514.654159چکیده
هدف: توانایی شروع و تداوم در فعالیت های مرتبط با شناسایی، کاوش و اجرای فرصتها برای خلق ارزش برای یک کارآفرین مشتاق ضروری است. این امر به ویژه در مورد تعداد فزایندهای از کارآفرینان مشتاق که مسیر ورود کارآفرینی ترکیبی را در پیش میگیرند، صادق است، که به موجب آن یک فرد همزمان در فعالیتهای استارتآپ شرکت میکند و در طول تغییر شغلی خود در جاهای دیگر مشغول به کار میشود. کارآفرینی هیبرید به افرادی گفته میشود که در فعالیتهای خوداشتغالی شرکت میکنند در حالی که به طور همزمان دارای یک شغل اولیه در کار مزدی هستند. این پدیده در سال های اخیر مورد توجه فزاینده ای قرار گرفته است. کارآفرینان هیبرید افرادی هستند که کارمند و کارآفرین هستند. در تلاش برای موفقیت در کسب و کار خود، معمولاً با چالشها و ناملایماتی روبرو میشوند. این امر باعث میشود که تداوم کارآفرینی به عنوان یک عامل کلیدی در موفقیت کارآفرینان ترکیبی باشد. داشتن شغل دستمزدی میتواند اجرای یک سرمایهگذاری را چالشبرانگیزتر کند و احتمال اینکه کارآفرینان ترکیبی فعالیتهای کارآفرینی خود را ترک کنند، افزایش میدهد. به عنوان مثال، کارآفرینان هیبرید باید تمرکز دوگانه بر کار دستمزدی و کار کارآفرینی خود داشته باشند و باید در حالت اول عملکرد خوبی داشته باشند و در عین حال سرمایهگذاری خود را به طور همزمان ادامه دهند. کارآفرینی هیبرید می تواند نقش مثبتی در کاهش بیکاری و رشد اقتصادی داشته باشد. با این حال، هیچ مطالعه ای در بررسی متون برای ارزیابی موفقیت کارآفرینان هیبریدی ایرانی انجام نشده است. این مطالعه به منظور ارائه مدلی برای موفقیت کارآفرینان هیبرید با کمک نظریه زمینه ای انجام شد.روش: در مطالعهی حاضر نمونهها بهصورت هدفمند انتخاب شدند و از نمونهگیری نظری برای شناسایی عوامل مؤثر بر موفقیت استفاده شد. بهدنبال انجام مصاحبههای اولیه و تجزیه و تحلیل دادههای بدست آمده، کدگذاری و ایجاد مفاهیم، مقایسه آنها با هم، تشکیل مقولهها و برقراری ارتباط بین آنها از نمونهگیری گلوله برفی و نظری نیز برای انتخاب شرکتکنندگان بعدی استفاده شد. با در نظر گرفتن این نکته که معیار قضاوت در مورد زمان متوقف کردن نمونهبرداری نظری، کفایت نظری مقولهها و دادههاست. در این مطالعه اشباع نظری بعد از 25 مصاحبه به تأیید رسید و اطلاعات جدیدی اضافه نشد. طول هر مصاحبه 25 تا 50 دقیقه طول کشید. در پژوهش حاضر قابلیت اعتبار نتایج با استفاده از تکنیکهای کنترلهای اعضا، استفاده از محققان مختلف در جمعآوری و تحلیل دادهها و خودبازبینی محقق مورد ارزیابی قرار گرفتند. برای بررسی کردن تأییدپذیری نتایج حاصل از تحقیق، کلیهی یادداشتها، اسناد و مصاحبههای ضبط شده پس از تحلیل توسط محقق، مجدداً در اختیار تیم پژوهش و دیگر محققان قرار گرفت تا تناسب بین دادههای خام با نتایج حاصل از دادهها تأیید گردد. برای اطمینان یافتن از قابلیت انتقال یافتههای مطالعه، محقق تلاش کرد تا به دقت و با ذکر جزئیات به توصیف شرایط انجام تحقیق بپردازد. برای اعتمادپذیری نیز پژوهشگر در تمام مصاحبهها در تلاش بود که جستجو کننده متعهدی برای دادههای مصاحبهها باشد.یافتهها: در این مطالعه 91 مفهوم با مفاهیم مربوط به عوامل موفقیت کارآفرینان هیبرید بدست آمدند (جدول 1). در مرحلهی بعدی، مفاهیم مشابهی که در کد گذاری باز بدست امدند، در کدگذاری محوری طبقه بندی شدند و نهایتا بر اساس مدل گرندد تئوری، طبقات اصلی حاصل شدند. بر اساس نتایج بدست آمده در این جدول، مفاهیمی که به شرایط علّی عوامل موفقیت کارآفرینی هیبرید برمیگردند، شامل زیر طبقهی عوامل اقتصادی و مالی، ویژگیهای یادگیری و تجارب، یادگیری مهارتها، ویژگیهای شخصیتی، کمک خانواده و دیگران و شایستگیها بود. عوامل زمینهای شناخته شده در این مطالعه شامل بروکراسی اداری، موانع مالی و موانع فرهنگی بودند. در رابطه با عوامل مداخلهگر، افراد مورد مصاحبه به زیر طبقات نوسانات بازار و تلاطمهای محیطی اشاره کردند. در رابطه با راهبردها برای بهبود کارآفرینی هیبرید، افراد مورد مصاحبه به راهبردهای آموزشی، الگوسازی، کاهش دادن بروکراسی، راهبردهای انگیزشی، راهبردهای مالی و راهبردهای مدیریتی اشاره کردند که این عوامل زیر طبقهی راهبردها برای موفقیت کارآفرینان هیبرید بودند. در ارتباط با پیامدها، افراد مورد مصاحبه به بهبود روحیه کارآفرینانه، توسعه صنعت و توسعه اقتصادی اشاره کردند.نتیجه: بر اساس نتایج بهدستآمده در مدل، راهبردهای آموزشی مانند آموزش کارآفرینان، نگاه مستمر از کارآفرینی موفقیت، بهبود مهارتهای کارآفرینی و بازاریابی، کمک متخصصان و شرکتها در رویدادهای استارتآپی، الگوبرداری از کارآفرینان موفق، کاهش بوروکراسی اداری، حمایتهای مالی توسط تسهیلات و پشتیبانی برای خرید محصولات و همچنین پیش بینی ریسک و در نظر گرفتن استراتژی برای موفقیت کارآفرینان هیبریدی ایرانی پیشنهاد شد. این مطالعه میتواند شکافهای موجود در بررسی ادبیات را برای کارآفرینان ترکیبی پوشش دهد، اما مطالعات آینده برای بررسی این زمینه مورد نیاز است. یافته های این پژوهش نشان دهنده این واقعیت است که پدیده کارآفرینی هیبرید به عنوان یک موضوع اقتصادی، مدیریتی و اجتماعی، پدیده ای پیچیده، چند بعدی و چند متغیره است و مجموعه ای از عوامل در شکل گیری و تشدید آن در هم تنیده شده اند. این عوامل به طور هم افزایی زمینه شکل گیری و توسعه آن را فراهم می کنند و حتی می توانند زمینه بازتولید زمینه توسعه یا تخریب آن را فراهم کنند. بازتولید زمینه به این معناست که شرایط ظهور، رشد، کسب منفعت و توسعه به وجود آید. یعنی اگر نتایج مثبتی از شکل کارآفرینی هیبرید حاصل شود، میتوان زمینه شکل گیری انواع دیگر را برای مخاطبین، فعالان و سرمایه گذاران کارآفرینی در کشور فراهم کرد. این نتایج نشان می دهد که ترکیبی از عوامل داخلی و خارجی میتواند به موفقیت کارآفرینان ترکیبی کمک کند و یک کارآفرین هیبرید نباید تنها بر عوامل بیرونی تمرکز کند. کارآفرینان هیبرید علاوه بر مهارت ها و عوامل مالی که باید موفق باشند، باید به عوامل و شایستگی های درونی و شخصی خود نیز در کنار کمک خانواده و دوستان توجه کنند.