مقایسه تطبیقی آموزش دروس پایداری در دورۀ کارشناسی معماری (نمونه‌های موردی: دانشکده‌های معماری داخلی و خارجی)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری معماری، دانشکده معماری و هنر، دانشگاه یزد، یزد، ایران.

2 استادیار گروه مرمت ابنیه تاریخی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندی‌شاپور دزفول، دزفول، ایران

3 دانشیار، گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندی‌شاپور دزفول، دزفول، ایران

doi
10.30473/ee.2025.56173.2285
چکیده

معماری پایدار از مهم­ترین زمینه­های تحقیق نظریۀ «توسعۀ پایدار» قلمداد می­شود، انتظار می­رود تا محتوای کلی آموزشی معماری، هم­سو با مباحث توسعۀ پایدار تدوین شود؛ بنابراین هدف پژوهش، بازنگری محتوای دروس پایداری در تطابق با نیازهای کشور و به­روزرسانی برنامۀ آموزش متناسب با استانداردهای بین­المللی است. این پژوهش توسعه محور و رویکرد آن کیفی است. پرسش اصلی پژوهش این است که «چگونه می­توان مباحث دروس پایداری را آموزش داد که کمک‌کننده یک معمار در زمان طراحی باشد؟» برای پاسخگویی به این پرسش از روش تطبیقی-تفسیری بر اساس مقایسۀ تطبیقی مباحث و دروس پایداری در برنامۀ آموزشی دورۀ کارشناسی معماری ایران از سال 1370 تا 1403 و همچنین مقایسۀ تطبیقی برنامۀ آموزشی دورۀ کارشناسی معماری داخل با خارج کشور انجام می­شود. برای دستیابی به داده­های موردنظر از مطالعات اسنادی بهره­گرفته شده است. نتایج تحقیق نشان می­دهد؛ نگاه جزءنگر به دروس پایداری به­صورت ارائه تک‌درس، مدت‌زمان طولانی تحصیل در دوره کارشناسی و کم بودن تعداد دروس مرتبط با پایداری، تعداد ساعات کم دروس پایداری، عدم ارائه دروس اقلیمی از ابتدا دوره، عدم تلفیق دروس کارگاهی با مباحث دروس تئوری، اتکای بیشتر ارزیابی نهایی دروس بر آزمون کتبی نسبت به مشارکت کلاسی و پروژه ازجمله نقاط ضعف سرفصل دورۀ کارشناسی مهندسی معماری کشور در حوزۀ آموزش دروس پایداری است. در انتها پیشنهادهایی در دو سطح دانشکده‌های معماری و در سطح سیاست‌گذاران برنامه­های آموزشی بر اساس نقاط قوت برنامۀ آموزشی دانشکده­های معماری خارجی در راستای بهبود آموزش مباحث پایداری برنامه آموزشی معماری کشور ارائه شده است.