بررسی بازتاب تصور دانش‌آموزان دوره ابتدایی از آلودگی شیمیاییِ منابع آبی در نقاشی (موردمطالعه: بندر کیاشهر)

نویسندگان

1 کارشناس آموزش ابتدایی، گروه‌های آموزشی، کیاشهر، وزارت آموزش و پرورش، ایران

2 استادیار گروه آموزش شیمی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

doi
10.30473/ee.2023.67760.2634
چکیده

مفاهیم علمی با مقوله­ حفاظت از محیط‌زیست ارتباط تنگاتنگ دارند. محلول شیمیایی و مفاهیم وابسته به آن از موضوعات پرتکرار در حوزه­ محیط‌زیست است. ازجمله اساسی‌­ترین فعالیت‌­هایی که در اغلب کشورهای دنیا در راستای مدیریت پسماند و پساب­‌ها انجام می­شود، آگاه و حساس کردن انسان­‌ها از اوان کودکی است. هدف مطالعه‌ حاضر بررسی میزان تصور دانش‌­آموزان مقطع ابتدایی به مفهوم محلول شیمیایی، برای تغییر رفتارهای مخرب نسبت به منابع آبی می‌­باشد. طرح پژوهشی حاضر از نوع ترکیبی می‌­باشد. روش پژوهش نیز تحلیل محتوا از نوع تجمعی است. جامعه آماری، مجموعه نقاشی­‌های کودکان مقطع ابتداییِ منطقه‌ بندرکیاشهر است که تعداد 154 نمونه از نقاشی‌های دانش‌­آموزان‌ به‌صورت هدفمند انتخاب شد و مفاهیم مربوطه در نقاشی­‌ها به شیوه توصیفی - تفسیری تجزیه‌وتحلیل گردید. ابزار جمع­‌آوری داده‌­ها، فیش‌­برداری از مطالب و منابع مرتبط و نیز انتخاب مفاهیم موردنیاز از تعاریف مرتبط با موضوع محلول شیمیایی در متون علمی معتبر می‌­باشد. سؤال اساسی پژوهش حاضر این بود که با توجه به مفاهیمِ نقاشی­ دانش‌­آموزان، درک و شناخت آنان از مفاهیم زیست­‌محیطیِ وابسته به محلول شیمیایی چگونه است؟ بر طبق یافته‌­های این پژوهش، کمترین توجه و درک کودکان به مؤلفه‌های زیست­‌محیطیِ مبحث محلول،‌ شامل: احتیاط در برخورد با محلول‌های آسیب‌­رسان، عدم تماس با محلول‌های ناشناس، تأثیر اندازه ذرات در حل شدن سریع‌تر و عدم مخلوط کردن انواع شوینده است. درنتیجه با توجه به آمادگی ذهنی و شناختی بالای کودکان برای یادگیری، نیاز مبرم به آموزش‌های زیست­‌محیطیِ اثربخش در دوران کودکی وجود دارد.