برنامه درسی اجراشده در نظام تربیتی امام صادق علیهالسلام: حاکمیت توحید و اخلاق
نویسندگان
1 کارشناس ارشد مطالعات برنامه درسی دانشگاه فردوسی مشهد
2 دانشیار گروه مطالعات برنامه درسی و آموزش دانشکدة علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه فردوسی مشهد
3 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشکدة علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه فردوسی مشهد
4 دانشیار گروه مطالعات برنامه درسی و آموزش دانشکدة علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه فردوسی مشهد
doi
چکیده
برنامهدرسی اجراشده، مجموعه اقدامات و فعالیتهای فرایند یاددهی ـ یادگیری است که بین مربی و متربی در محیط واقعی تربیتی بهاجرا درمیآید. الگوگیری از شیوههای عملی امامان علیهمالسلام در تعلیموتربیت، بهویژه امام صادق علیهالسلام در نقش سردمدار تربیت اسلامی ایدئال، برای رسیدن به برنامهدرسی توحیدمحور و مبتنیبر آموزههای اصیل اسلامی ضرورت دارد. این پژوهش با استفاده از سه روش پژوهش تاریخی، تبیین گزارهها و معکوسسازی، با بررسی جوامع حدیثی و سایر منابع تکمیلی و همچنین شرح، تبیین و تفسیر آن احادیث در زندگی امام جعفر صادق علیهالسلام و دیدگاههای تربیتی ایشان بهطور عام و برنامهدرسی اجراشده ایشان بهطور خاص را استخراج و آنها را از دو منظر تحلیلی و ترکیبی تبیین کرده است. از نگاه تحلیلی، 16 مقوله درقالب عناصر چهارگانه هدف، محتوی، روشهای یاددهی ـ یادگیری و ارزشیابی در برنامهدرسی اجراشده امام صادق علیهالسلام، نظیر جانشینسازی شاگردان مستعد در هدایت کلاس درس، ایجاد زمینه تحقیق و تفحص، اهمیت آزاداندیشی در تعلیموتربیت، نظام ارزشیابی از شاگردان و جایگاه معلم و... شناسایی شده است. در نگاه ترکیبی، حاکمیت توحید و اخلاق در سراسر برنامهدرسی اجراشده در نظام تربیتی امام صادق علیهالسلام تبیین شده است. الزامات حرکت نظام آموزشی به سمت الگوگیری از برنامهدرسی اجراشده امام صادق علیهالسلام در پایان مطرح شده است.
