صدق خداباوری در پرتو برهان اجماع عام
نویسندگان
1 دانشیار گروه فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه قم
2 استادیار گروه فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه قم
3 دانشجوی دکتری فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه قم
doi
10.22059/jitp.2020.300074.523193چکیده
در دهه گذشته، طرفداران برهان اجماع عام، تقریرهای سنتی این برهان را عقیم دانسته و صورتبندی جدیدی از این استدلال ارائه دادهاند که با تکیه بر اجماع همگانی بسیاری از انسانها در اکثر دورانهای تاریخی، بهترین تبیین بر صدق خدا باوری را فراهم میآورد. در این پژوهش، به دنبال پاسخگویی به این سؤالها هستیم: آیا خداباوری، اعتقادی همگانی در طول تاریخ در تمام جوامع انسانی میباشد؟ آیا بر فرض همگانی بودن یک باور، میتوان از نظر منطقی، صدق آن را نتیجه گرفت؟ یافتههای پژوهش بر آن است که مقدمه اول این برهان، باور بسیاری از انسانها بر وجود موجود یا موجودات ماوراء طبیعی و مقدس در دوران گذشته و معاصر را از طریق شواهد مستقل تجربی، اثبات مینماید. مقدمه دوم این استدلال با تکیه بر عامگرایی معرفتی، صدق احتمالی باورهای دینی همگانی را فراهم میآورد، اگرچه تبیینهای تکاملی، رقیب جدی در برابر توجیه و صدق چنین باورهایی محسوب میشوند.