ارائه الگوی مفهومی مدیریت سبز مدارس متوسطه ایران با رویکرد توسعه پایدار (مطالعه موردی: مدارس استان آذربایجان شرقی)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت آموزشی، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران
2 دانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران
3 دانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران
doi
10.30473/ee.2023.64535.2541چکیده
هدف پژوهش حاضر طراحی و تدوین الگوی مفهومی مدیریت سبز مدارس متوسطه ایران با رویکرد توسعه پایدار بود. پژوهش حاضر از لحاظ هدف توسعهای است و برای طراحی الگو از روش داده بنیاد استفاده شد. مشارکتکنندگان شامل 26 نفر از صاحبنظران حوزه محیطزیست، مدیران باتجربه مدارس متوسطه، خبرگان توسعه پایدار آموزشوپرورش استان آذربایجان شرقی و اعضای هیئتعلمی مطلع حوزه مدیریت سبز دانشگاههای آزاد و سراسری تبریز بودند که بهصورت هدفمند و به شیوه متوالی از نوع گلوله برفی تا رسیدن به اشباع نظری برای مصاحبه نیمه ساختاریافته انتخاب شدند. برای تائید کیفیت و اعتبار دادهها از چهار معیار مقبولیت، انتقالپذیری، تائیدپذیری، قابلیت اطمینان استفاده شد. برای تحلیل دادهها از روش کدگذاری سه مرحلهای استراوس و کوربین (باز، محوری، انتخابی) به کمک نرمافزار MAXQDA استفاده شد. نتایج پژوهش حاکی از آن است که عوامل علی مؤثر بر مدیریت سبز مدارس متوسط شامل آیندهپژوهی سبز، استقرار سیستم مدیریت محیطزیستی و تحولات استراتژیک است. عامل انزوای عملکردی، محدودیت، موانع بهداشت حرفهای و عدم تعهد بهعنوان عوامل مداخلهگر هستند. حملونقل پایدار، استفاده از فناوری پاک، صرفهجویی در مصرف انرژی و مدیریت مصرف آب و پسماند بهعنوان اقدامات شناسایی شد. پیادهسازی مدیریت کیفیت جامع، تأثیرات اجتماعی و بهبود عملکرد بهعنوان عامل پیامد استخراج شد. درنهایت نتایج حاصل از کدگذاری انتخابی نشان داد عامل آموزش حفاظت از منابع پایه و محیطزیست، توسعه استفاده از فناوری سبز و فرهنگسازی پایدار اصلاح الگوی مصرف بهعنوان مقوله محوری است.
