ارزیابی و اولویت‌بندی ریسک پروژه‌های عمرانی با رویکرد ترکیبی دیمتل و فرآیند تحلیل شبکه‌ای (مطالعه موردی: پروژه آب‌رسانی دشت سیستان-هامون 2)

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

2 گروه مهندسی صنایع، دانشکده مهندسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

doi
10.22065/jsce.2020.213774.2036
چکیده

مدیریت ریسک یکی از رویکردها به‌منظور موفقیت پروژه‌های عمرانی است که باید به‌صورت نظام‌مند اعمال ‌شود. در روش‌های کلاسیک، ارزیابی ریسک‌های پروژه بر اساس دو معیار احتمال وقوع و تأثیر آن‌ها انجام می‌شوند؛ ولی این معیارها به‌تنهایی بیانگر تمام جنبه‌های ریسک نیستند. در پژوهش حاضر ابتدا به شناسایی ریسک‌های موجود در پروژه‌های عمرانی پرداخته‌شده است. سپس مقایسه زوجی برای وزن دهی و تعیین اهمیت عوامل ریسک انجام گردیده است، سپس با استفاده از روش ترکیبی دیمتل و فرآیند تحلیل شبکه ای اقدام گردید. به‌منظور اعتبار سنجی مدل ارائه شده، براساس مطالعه موردی در پروژه عمرانی شناسایی ریسک ها با استفاده از روش دلفی در سه سطح از 60 ریسک شناسایی شده، 18 ریسک انتخاب گردید که درپنج دسته ریسک های فنی، مالی و پشتیبانی، اجتماعی، محیطی، اجرا دسته بندی شده است، و سپس میزان تاثیر هر کدام از این ریسک ها بر اهداف پروژه، احتمال وقوع هر یک و نهایتاً درجه اهمیت هر ریسک تعیین گردید. رتبه‌بندی ریسک‌های شناسایی شده، نشان می‌دهد که ریسک های اصلی تحقیق، بخش‌های اجرا و فنی است که بالاترین امتیاز را با استفاده از روش ترکیبی دیمتل و فرآیند تحلیل شبکه‌ای کسب کرده‌اند، ولی از نظر تاثیر گذاری بر سایر موارد، ریسک اجتماعی نسبت به سایرین اهمیت ویژه ای در مراحل متفاوت کار دارد.