تأثیر پیشتیمار بذر با آب بر جوانهزنی، رشد و فعالیت آنزیمهای پاداکسندۀ گیاهچههای گاوزبان اروپایی (Borago officinalis L.) در شرایط تنش کادمیوم
نویسندگان
1 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
2 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، استادیار و دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
3 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
4 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
doi
10.22059/ijfcs.2017.205921.654102چکیده
کادمیوم یکی از فلزهای سنگین و از جمله آلایندههای مهم محیطزیست است که جوانهزنی و رشد و نمو گیاهان را مهار میکند، لذا در این شرایط استفاده از روشهایی که جوانهزنی گیاه را تحریک کند ضروری به نظر میرسد. در این تحقیق تأثیر پیشتیمار بذر با آب (هیدروپرایمینگ) بر شاخصهای جوانهزنی و رشد گیاهچههای گیاه دارویی گاوزبان اروپایی (Borago officinalis L.) در شرایط تنش کادمیوم بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کامل تصادفی با سه تکرار در سال 1394 در دانشگاه محقق اردبیلی بررسی شد. عاملهای آزمایشی شامل تنش کادمیوم در چهار سطح (1S، 2S، 3S و 4S: به ترتیب 0، 10، 50 و 100 میلیگرم کادمیوم در لیتر) و پیشتیمار بذر با آب در چهار سطح (0 (شاهد)، 12، 24 و 48 ساعت) بود. نتایج نشان داد، با افزایش شدت تنش، میانگین درصد و سرعت جوانهزنی، وزن خشک و طول گیاهچه، شاخصهای طولی و وزنی توان و فعالیت آنزیمهای کاتالاز و پراکسیداز کاهش یافت. در شرایط بدون تنش، درصد و سرعت جوانهزنی و وزن خشک گیاهچههای ناشی از بذرهای پیشتیمارشده بهطور معنیداری بیشتر از بذرهای شاهد بود. پیشتیمار بذر با آب شاخصهای جوانهزنی و رشد گیاهچههای گاوزبان اروپایی در شرایط تنش کادمیوم را بهطور معنیداری افزایش داد. بهطوریکه، پیشتیمار بذر با آب به مدت 48 ساعت سبب افزایش معنیدار و دو برابری در سرعت جوانهزنی بذرها، 5/4 برابری شاخص وزنی گیاهچهها، 5/3 برابری فعالیت آنزیم کاتالاز و 5/2 برابری فعالیت آنزیم پراکسیداز نسبت به شاهد شد. در مجموع، پیشتیمار بذر با آب بذر به مدت 48 ساعت بیشترین اثر مثبت را بر جوانهزنی و رشد گیاهچههای گاوزبان اروپایی داشت.