ارزیابی و مقایسه آماری داده‌های بارش TRMM و GPCC با داده‌های مشاهده‌ای در ایران

نویسندگان

1 پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

2 دانشگاه تهران

3 دانشگاه تهران

doi
10.22059/jesphys.2016.56102
چکیده

پژوهش حاضر با هدف ارزیابی دقت داده‌های بارش سنجنده TRMM-3B43 و داده‌های شبکه‌بندی شده GPCC در برآورد بارش واقعی ایستگاه‌های همدیدی کشور به انجام رسیده است. برای این منظور داده‌های ماهانه بارش 46 ایستگاه همدیدی ایران با پراکنش مناسب در سطح کشور، داده‌های بارش سنجنده TRMM و داده‌های بارش GPCC برای دوره مشترک آماری 2010-1998 از تارنماهای مربوطه دریافت و استفاده شد. دقت مکانی داده‌های سنجنده TRMM و GPCCبه ترتیب 25/0×25/0 و 5/0×5/0 درجه جغرافیایی است. برای ارزیابی دقت این داده‌ها از آماره‌های ضریب تعیین(r2)، مجذور میانگین مربع خطا (Rmse)، شیب خط(Slope)، اریبی(Bias) و ضریب کارایی مدل(EF) استفاده شد. مقایسه‌های آماری انجام شده نشان داد اگرچه داده‌های TRMM در برخی مناطق مانند ایستگاههای سواحل خلیج فارس و شمال غرب ایران و بصورت موردی برای ایستگاه‌هایی مانند تهران بارش را بیشتر و یا کمتر از مقدار واقعی برآورد می‌کند، اما در مجموع برآورد بارش به وسیله TRMM در بیشتر ایستگاههای مورد مطالعه از دقت خوبی برخوردار است. ارزیابی داده‌های شبکه بندی شده GPCC نیز نتایج مشابه‌ای را بدست داد که بیانگر دقت مناسب داده‌های GPCC در سطح ایران است. بیشترین میزان ضریب همبستگی برای مناطق شمال شرق، غرب میانه و شمال غرب ایران بدست آمد که دلیل آن تراکم زیاد ایستگاههای باران سنجی در این مناطق می‌باشد که GPCC از آن برای تولید این داده‌ها بهره برده است. بررسی توزیع زمانی بارش ماهانه TRMM و GPCC در مقایسه با داده‌های مشاهده‌ای نیز نشان داد که هر دو این داده‌ها به خوبی روند تغیرات بارش ماهانه داده‌های مشاهده‌ای را شبیه سازی می‌کنند.