مدلسازی اثر انتقال بین حوضهای بر ارزیابی بیلان آب (مطالعه موردی: حوضه قلعهشاهرخ زایندهرود)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری منابع آب، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد
2 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد
3 دانشیار، مهندسی منابع آب، دانشکده کشاوری، دانشگاه شهرکرد، ایران.
4 استاد دانشگاه شهرکرد- گروه مهندسی آب
doi
10.22034/IWRJ.2024.14967.2638چکیده
در بسیاری از حوضههای آبریز شامل طرحهای انتقال آب بین حوضهای، بهویژه اگر بخشی از انتقال بهصورت زیرزمینی باشد، اطلاعات کافی درباره سهم و تأثیر انتقال بر بیلان آب حوضه وجود ندارد. مدلسازی تلفیقی با استفاده از نرمافزار SWAT و نتایج مدل آب زیرزمینی FEFLOW برای منطقه مجاور و نیز توسعه یک مدل بیلان آب رودخانه در حوضه قلعهشاهرخ که ارزیابی مؤلفههای کل جریان حوضه را امکانپذیر میکند، از نوآوریهای این پژوهش است. مؤلفههای جوی بیلان آب، با استفاده از نرمافزار SWAT برآورد شدند و رواناب مستقیم و نفوذ حاصل از تبدیل بارش به رواناب به دست آمد. از طرفی استفاده از نتایج مدل FEFLOW، در آبخوان محدوده مطالعاتی مجاور حوضه تحقیق، تخمین آب برگشتی به جریان آب زیرزمینی و تبادلات با آب سطحی را امکانپذیر ساخت. با توسعه یک مدل بیلان آب رودخانهای، اجزاء آب سطحی همچون رواناب مستقیم، جریان پایه، مقادیر آب انتقالی سطحی توسط تونل و جریان خروجی از چشمه بهعنوان انتقال آب زیرزمینی بین حوضهای، در بیلان آب تعیین شدند. نتایج نشان داد حدود 63 درصد جریان خروجی از حوضه مطالعاتی، مربوطه به انتقال آب سطحی و زیرزمینی از خارج حوضه است.؛ بنابراین سیاستگذاران باید توسعه نظارت کمی و کیفی حریم انتقال را جدی قلمداد کنند.