بررسی و نقد ادلّه تحقّق وجود ذهنی در فلسفه اسلامی
نویسندگان
1 دانشیار دانشگاه تهران
2 دانشجوی دکتری دانشگاه تهران
3 استاد دانشگاه تهران
doi
چکیده
از زمان ابنسینا تاکنون دلایل گوناگونی بر اثبات وجود ذهنی ارائه شده است که مهمترین آنها ده دلیل است. این مقاله می کوشد تا، ضمن بررسی و نقد این براهین دهگانه، نشان دهد که: 1) اثبات وجود ذهنی برای ادراکات حصولی صرفاً با یاری مقدّمهای تعمیمدهنده ممکن است. 2) دو برهانِ حکم بر معدومات و قضایای حقیقیه صرفاً در صورت ارجاع به برهانِ تصوّر معدومات نتیجه بخش اند. 3) هفت برهان از براهین وجودِ ذهنی از قبیل تکثیرِ مثال برای برهان تصوّر معدومات به شمار می آیند و خود برهان مستقلی نیستند. 4) از میان براهین ده گانه تنها دو برهانِ تصوّر معدومات و خطای ادراک قادر به اثبات وجود ذهنی اند و سایر براهین در اثبات مدّعا ناکافی اند.
