فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: مقالة حاضر برگرفته از پژوهشی است که به‌ منظور کند و کاو وضعیت و عوامل مؤثر بر مشارکت شهروندان زاهدانی در امور شهری طراحی و اجرا شده است. روش و داده: این پژوهش بر اساس یک چهارچوب نظری تلفیقی مبتنی بر نظریه‌های دانیل لرنر، رابرت پاتنام، کوین لینچ و ملوین سیمن و به صورت یک پیمایش مقطعی و با استفاده از ابزار پرسشنامه انجام شده است. جامعۀ آماری پژوهش، کلیۀ ساکنان 15 تا 60 سال شهر زاهدان و حجم نمونه بر مبنای فرمول کوکران 428 نفر بوده است که با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب شده‌اند. یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد که میزان تمایل و سابقۀ مشارکت شهروندان زاهدانی در امور شهری در مجموع بالاتر از حد متوسط است و بیانگر آمادگی نسبی شهروندان برای مشارکت است. تحلیل داده‌ها نشان داد که بین تمایل به مشارکت در امور شهری و متغیرهایی چون میزان تحصیلات، نشاط اجتماعی، احساس تعلق مکانی، سابقۀ مشارکت، رضایت از مراجعه به شهرداری و گوش‌ دادن به رادیوهای سراسری، رابطۀ معنادار و مستقیم وجود دارد. در مقابل، بین میزان استفاده از اینترنت و تمایل به مشارکت رابطۀ معنادار و معکوس مشاهده شد. همچنین وضعیت فعالیت اقتصادی شهروندان با مشارکت شهری رابطۀ معنادار دارد و اشتغال موجب افزایش تمایل به مشارکت می‌شود. نتیجه‌گیری: یافته‌ها بیانگر آن است که در برنامه‌ریزی‌های شهری، معنادار بودن برنامه‌های شهرداری برای شهروندان و تقویت احساس تعلق مکانی اهمیت زیادی دارد. در شرایط محدودیت منابع و امکانات شهری، مشارکت فعال شهروندان نقش مهمی در کاهش مشکلات و موفقیت مدیریت شهری ایفا می‌کند. بنابراین، مدیریت شهری با جلب مشارکت مردم و توجه به تنوع فرهنگی‌اجتماعی ساکنان می‌تواند زمینه‌ساز توسعۀ پایدار شهر شود. نوآوری و کاربرد نتایج: این پژوهش به‌واسطۀ بهره‌گیری از یک چهارچوب نظری تلفیقی و بررسی طیف قابل ‌توجهی از متغیرها، یافته‌هایی را پیش می‌نهد که می‌توانند به مسئولان شهری کمک کنند تا با تقویت حس تعلق و رضایت شهروندان، مشارکت آن‌ها را در امور شهری بهبود بخشند.