چالشهای زیستپذیری شهری در دوران همهگیری کووید-۱۹: مطالعه موردی کوی گلستان، شهر گلستان، استان تهران
نویسندگان
1 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 گروه جغرافیای انسانی و برنامه ریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22034/jargs.2024.454293.1106چکیده
هدف: مطالعه حاضر درصدد آن است ضمن ارزیابی وضعیت زیستپذیری محدوده مورد مطالعه، ابعاد و شاخصهای این رویکرد را که با شیوع همهگیری کووید-۱۹ دچار چالش شده و عملکرد نامطلوبی را از خود ارائه نمودهاند، شناسایی نماید. روش و داده: این مطالعه از حیث هدف، کاربردی و از نظر الگوی استدلالی، توصیفی - تحلیلی است. برای گردآوری اطلاعات، به صورت تلفیقی از روشهای اسنادی - پیمایشی استفاده شده است. جامعه آماری پژوهش، ساکنین محله کوی گلستان است که با اتکا بر روش کوکران و در نظر گرفتن ضریب خطای ۰۷/۰، تعداد ۲۰۰ نفر به عنوان حجم نمونه انتخاب شد و با مراجعه میدانی، یک پرسشنامه سهبخشی، متشکل از اطلاعات جمعیتشناسی، ارزیابی متغیرهای پژوهش بر اساس طیف لیکرت و سؤالات زمینهای نیمهساختاریافته، در میان آنها با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی ساده توزیع شد. پس از تکمیل پرسشنامه، دادهها با استفاده از نرمافزار Excel برای ورود به نرمافزارهای SPSS و Smart-PLS آماده شدند. در این پژوهش، مدلسازی معادلات ساختاری بهعنوان رویکرد اصلی پژوهش در تجزیه و تحلیلهای آماری مورد استفاده قرار گرفته است. یافتهها: نتایج این پژوهش نشان داد که با شیوع همهگیری کووید-۱۹، ابعاد بهداشت و درمان و زیستمحیطی بیشتر از سایر ابعاد، آسیبپذیر بوده و عملکرد نامطلوبی را از خود ارائه کردهاند. همچنین شاخصهای مرتبط با ابعاد حملونقل، زیستمحیطی و دسترسی به مراکز بهداشتی - درمانی، به طور قابل توجهی تحت تأثیر بیماری قرار داشته و بر زیستپذیری منطقه تأثیر منفی گذاشتهاند. به صورت کلی، وضعیت زیستپذیری کوی گلستان در دوران همهگیری کووید-۱۹ نامطلوب ارزیابی شد. نتیجهگیری: این مطالعه ضمن آن که وضعیت زیستپذیری محدوده مورد مطالعه را وضعیت نامطلوبی ارزیابی نمود، بر اهمیت اولویتبندی دسترسی به مراقبتهای بهداشتی، کیفیت محیطی و سیستمهای حملونقل انعطافپذیر در افزایش زیستپذیری شهری در مواجهه با همهگیریها تأکید میکند. نوآوری، کاربرد نتایج: از مهمترین جنبههای نوآورانه و کاربردی تحقیق میتوان به ارزیابی جامع ابعاد و شاخصهای زیستپذیری شهری در طول همهگیری کووید-۱۹ اشاره کرد.