فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: ارتباط شاخص‌های پوشش گیاهی و مورفومتری با میزان فرسایش خاک در حوضه آبخیز مشکین‌چای با استفاده از مدل RUSLE است.روش و داده: برای دستیابی به هدف پژوهش از مدل تجربی فرسایش خاک جهانی اصلاح‌شده استفاده ‌شد. بدین منظور به ترتیب برای برآورد فرسایش سالانه خاک در حوضه مورد مطالعه، از داده‌های بارش سازمان هواشناسی، نقشه بافت خاک با مقیاس 1:250000 اخذ شده از سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، مدل رقومی ارتفاع 30 متری و تصاویر ماهواره‌ای لندست 9 استفاده شد. این داده‌ها در محیط سامانه اطلاعات مکانی تلفیق شده و پس از روی هم‌گذاری لایه‌ها، میزان متوسط فرسایش خاک در سطح حوضه محاسبه گردید. در ادامه، با تحلیل شاخص‌های پوشش گیاهی و مورفومتری، تأثیر این عوامل بر فرآیند فرسایش خاک در محیط ArcMap ایجاد و نقشه‌های پهنه‌بندی تهیه شدند. یافته‌ها: با توجه به نتایج به دست آمده میزان هدررفت خاک برای کل حوضه در دامنه بین 0 تا 61/108 تن در هکتار در سال برآورد شد. همچنین فرسایش کل سالانه خاک حوضه مورد مطالعه برابر با 89/50 (تن بر هکتار در سال) برآورد گردید. در بررسی دیگر ارتباط بین شاخص‌های پوشش گیاهی و مورفومتری با میزان فرسایش سالانه خاک انجام پذیرفت. بنابراین بر اساس نتایج به ‌دست آمده شاخص Slope (74/0 درصد) بیش‌ترین تأثیرگذاری و همبستگی معنی‌داری با میزان فرسایش سالانه خاک در حوضه آبخیز مشکین‌چای داشت.نتیجه‌گیری: در این پژوهش، نقشه خطر فرسایش خاک حوضه مشکین‌چای با استفاده از مدل RUSLE  و تحلیل GIS تهیه شد. نتایج نشان داد شاخص‌های شیب، پوشش گیاهی، انحناء دامنه و توپوگرافی بیش‌ترین همبستگی را با فرسایش سالانه داشته و تأثیرگذاری آن‌ها به‌طور معناداری مشخص شد.نوآوری، کاربرد نتایج: در این پژوهش با ترکیب شاخص‌های پوشش گیاهی و مورفومتری و ارتباط آن با فرسایش خاک در حوضه آبخیز مشکین‌چای مورد بررسی قرار گرفت.