فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بررسی حرکات آتشفشان و تغییر شکل سطحی حاصل از آن، امری ضروری می‌باشد. مدل‌های آتشفشانی در بررسی تغییر شکل پوسته، دید باارزشی نسبت به ویژگی‌های آتشفشان‌ها و رفتارشان در طول زمان فراهم می‌کنند. یکی از مدل‌های تحلیلی میدان جابه‌جایی ژئودتیکی آتشفشان، مدل موگی است. این مدل، مخزن ماگمای آتشفشان با هندسه کروی را به منزلة منبع تغییر شکل فرض می‌کند. مدل‌سازی میدان جابه‌جایی با استفاده از مدل‌های تحلیلی موجود مستلزم مشخص کردن پارامترهای رئولوژی و زمین‌شناسی مخزن آتشفشان است. به‌عبارتی، با در نظر گرفتن فرضیاتی در مورد خصوصیات پوسته زمین در منطقه موردنظر، می‌توان از میدان جابه‌جایی حاصل از مشاهدات ژئودتیک درحکم مسئله مقدار مرزی مدل‌های تحلیلی استفاده کرد و با حل معکوس این معادله‌ها به پارامترهای مخزن دست یافت. در این تحقیق پس از استخراج پارامترهای مدل با استفاده از الگوریتم ژنتیک، مدل‌سازی میدان جابه‌جایی ناشی از آتشفشان با مدل تحلیلی موگی صورت گرفت. در ادامه پس از مدل‌سازی میدان جابه‌جایی، تحلیل حساسیت میدان جابه‌جایی نسبت به پارامترهای ورودی مدل عملی شد. در این تحلیل میدان جابه‌جایی به تغییرات کمیت‌های مختصاتی مرکز منبع بیشترین حساسیت را نشان داد. اما تغییرات کمیت اختلاف حجم منبع، تأثیر قابل‌‌توجهی بر میدان جابه‌جایی ایجاد نکرد. یکی از نتایجی که این تحلیل به‌دست می‌دهد این است که مدل در تعیین پارامترهای موقعیت منبع قوی‌تری است ولی برای تعیین پارامتر تغییر حجم منبع ضعیف عمل می‌کند. به‌منظور استخراج پارامترهای موقعیت منبع، می‌توان با تغییر این پارامترها و عکس‌العمل خروجی مدل و مقایسه آن با مشاهدات به مقدار بهینه آنها دست یافت.