فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: این پژوهش به پهنه‌­بندی فضایی کیفیت مسکن در شهر قاین پرداخته است. روش و داده: جامعه آماری تحقیق، بلوک‌­های آماری شهر قاین در سرشماری ۱۳۹۵است. شاخص‌های کیفیت مسکن در این پژوهش شامل کیفیت سازه، کیفیت مصالح، مساحت واحد مسکونی، تراکم نفر و خانوار در هر واحد مسکونی است. تعیین وزن شاخص‌­ها با روش CRITIC انجام شد و پهنه‌بندی با منطق فازی در Arc GIS انجام شد. همچنین از آماره موران و رگرسیون چندگانه برای تحلیل­‌های تکمیلی استفاده شد. یافته­‌ها: بر پایه روش کریتیک، وزن شاخص­‌ها به ترتیب عبارت است از: کیفیت مصالح (۰/۲۴۹)، اسکلت (۰/۲۴۶)، تراکم خانوار (۰/۱۹۸)، مساحت واحد مسکونی (۰/۱۷۴) و تراکم نفر در واحد مسکونی (۰/۱۳۳). پس از پهنه‌­بندی فازی و تلفیق لایه‌­ها، نقشه نهایی کیفیت مسکن شهر قاین تولید شد. نتایج نشان داد که کیفیت مسکن در ۳۹/۵۲ درصد بلوک­‌های آماری، پایین‌­تر از حد متوسط. ۳۳/۶ درصد در حد متوسط و ۲۶/۸۸ درصد بالاتر از متوسط است. آماره موران نیز نشان داد که کیفیت سازه، مصالح و مساحت دارای الگوی پراکندگی خوشه­‌ای است؛ اما دو معیار تراکم نفر و خانوار در واحد مسکونی الگوی تصادفی داشته‌­اند. در مجموع کیفیت مسکن در شهر قاین، الگوی خوشه‌­ای دارد به عبارتی بلوک­‌های آماری با کیفیت مسکن مشابه کنار همدیگر جای گرفته­‌اند. بر پایه ضریب رگرسیون چندگانه متغیر میانگین سنی، نرخ باسوادی و نرخ اشتغال در هر بلوک، تأثیر مثبت و معنادار بر کیفیت مسکن دارد؛ اما در نقطه مقابل، اندازه خانوار تأثیر منفی بر کیفیت مسکن دارد. نتیجه‌­گیری: نتیجه آن که بلوک­‌های دارای وضعیت بهتر اقتصادی و اجتماعی؛ کیفیت مسکن بهتر و بلوک‌های فقیرتر وضعیت نامناسب‌تر دارند. نوآوری و کاربرد: نوآوری پژوهش در استفاده از روش عینی وزن­‌دهی است، در حالی­ که در اکثر مطالعات مشابه از روش‌­های ذهنی وزن­‌دهی استفاده شده است که بیشتر تحت تأثیر نگرش‌­های ذهنی پاسخ‌­دهندگان است.