تحلیل و ارزیابی تفسیر فلسفیِ ابن سینا از آیه نور
نویسندگان
1 استادیار گروه اخلاق اسلامی دانشکده معارف اسلامی دانشگاه تهران. تهران. ایران.
doi
10.30497/ap.2021.241601.1548چکیده
دایرۀ تفسیر سینوی آیۀ نور به نوشته های ابن سینا محدود نیست و همواره برخی صاحبنظران در حوزه های فلسفه و تفسیر به آن توجه کرده و بارها در این دو ساحت، به آن پرداخته اند. برخی دلدادگان به فلسفه با استفاده از مبانی فلسفی، اینگونه تفسیر از آیۀ موردبحث را تأیید کرده و برخی بدبینان به فلسفه نیز براساس نگرش منفی خود، بر رد آن پای فشرده اند؛ اما جنبۀ نوآورانۀ پژوهش حاضر از این جهت است که در آن به اصول و مبانی تفسیر اجتهادی توجه و بر آن اساس، شواهد و قراین دالّ بر صحت این تفسیر عرضه شده است. در این نوشتار، با استفاده از روش تحلیلی- اسنادی، همسویی محتوایی تفسیر ابن سینا با محتوای مدرّج و انفسی آیۀ نور و با برخی قرائتها و روایات تفسیری و تفسیر ابیّ بن کعب را اثبات کرده و درنهایت نتیجه گرفته ایم این تفسیر نه تنها منافی با معنای ظاهری آیه نیست؛ بلکه با برخی قرائات نیز همسویی دارد؛ همچنین روشن شد که برخلاف برخی ادعاها، در تفسیر موردبحث، تحمیل یک مبحث فلسفی بر قرآن، موردنظر نیست.