بررسی تنوع ژنتیکی و گروهبندی ژنوتیپهای جو(Hordeum vulgare L.) از لحاظ مقاومت به بیماری سفیدک پودری (Powdery Mildew) در مرحلۀ گیاهچهای
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان
2 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان
3 استادیار گروه گیاهپزشکی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان
doi
10.22059/ijfcs.2015.54047چکیده
این پژوهش بهمنظور ارزیابی تنوع 70 ژنوتیپ جو از لحاظ مقاومت به بیماری سفیدک پودری (powdery mildew) انجام گرفت. پس از تهیۀ نمونههای آلوده به بیماری، تکثیر اسپورهای قارچ بر روی رقم حساس افضل صورت گرفت. آزمایش در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی بهصورت گلدانی در گلخانه انجام گرفت. گیاهچهها در مرحلۀ دوبرگی با اسپورهای قارچ مایهزنی شدند. دوازده روز بعد صفات تیپ آلودگی و درصد آلودگی برگها براساس مقیاس 9-0 ساری و پرسکات ارزیابی شدند. پس از مقایسۀ میانگین، بهمنظور کسب یک نتیجۀ کلی از رتبهبندی ژنوتیپها، رتبهبندی ژنوتیپها بهروش آروناچالام انجام گرفت و نتایج نشان داد که ارقام Afzal، Rihane، Goharjow، 88-8-EB، Motadel-45، 83-17-EC، Fajre30بهترتیب بیشترین رتبهها را از لحاظ تیپ آلودگی و شدت بیماری کسب کردند و بهعنوان ژنوتیپهای حساس و نیمهحساس و ژنوتیپهای 6-86-EB، 20-87-EB، Arass، 2-88-EB، EBYT-W-89-4، 88-13-EB، Dasht، MB-83-14، 3-89-EBYT-W، NB17، 24Garm، 19-88-EB، 15-89-EBYT-W و 10-79-W با اخذ پایینترین رتبهها، بهعنوان مقاومترین ژنوتیپها به بیماری سفیدک در مرحلۀ گیاهچهای شناسایی شدند. نتایج تجزیۀ خوشهای، تأییدکنندۀ نتایج رتبهبندی آروناچالام بود. براساس این تجزیه، ژنوتیپها به چهار گروه مقاوم، نیمهمقاوم، نیمهحساس و حساس اختصاص یافتند. مقادیر زیاد ضریب تنوع ژنوتیپی، فنوتیپی و وراثتپذیری عمومی برای صفات تیپ آلودگی و درصد آلودگی میتواند بیانگر مؤثر بودن عمل گزینش در بهبود مقاومت به سفیدک پودری باشد.