بررسی اثر حفاظت فراسرد به‌روش شیشه‏ای کردن بر شاخص‏های رشد و نمو جنین‏های زیگوتی برنج

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران

2 دانشیار، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران

3 استادیار، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران

doi
10.22059/ijfcs.2015.54051
چکیده

با توجه به اهمیت ژرم‏پلاسم ارقام برنج ایرانی و کاربرد آن در برنامه‏های اصلاحی و تبادل مواد ژنتیکی، اجرای تحقیقاتی در خصوص حفاظت این منابع ژنتیکی ارزشمند، ضروری است. در این زمینه، روش نوین حفاظت فراسرد که نگهداری نمونه‏های زیستی در ازت مایع با دمای 196- درجة سانتی‌گراد است، کاربرد دارد. ازاین‌رو در پژوهش حاضر، حفاظت فراسرد جنین‏های زیگوتی هفت رقم برنج بومی و اصلاح‏شده به‌روش شیشه‏ای‏کردن بررسی شده است. در این تحقیق، جنین‏ها به‌‏مدت 1، 7 و 30 روز در ازت مایع نگهداری شدند. پس از گذراندن دورة انجماد، جنین‏ها از ازت مایع خارج شده و به‌مدت 2 دقیقه در دمای 40 - 38 درجة سانتی‌گراد قرار داده شدند و سپس به محیط کشت MS انتقال یافتند. در بین ارقام مورد مطالعه برای صفت درصد جوانه‏زنی نهایی، تفاوت معنی‏داری وجود نداشت؛ اما در صفت شاخص بنیه در سطح 5 درصد و در سایر صفات در سطح 1 درصد تفاوت معنی‏دار وجود داشت. در اکثر صفات مورد بررسی، بین مدت زمان‏های نگهداری در ازت مایع تفاوت معنی‏داری وجود نداشت؛ ولی نسبت به زمان شاهد کاهش معنی‏دار بود. بررسی سایر روش‏ها و تیمارهای حفاظت فراسرد ژرم‏پلاسم ارقام برنج بومی ایران توصیه می‏شود.