تحلیل و ارزیابی سیاستهای اجرایی دولت در تأمین مسکن قابل استطاعت با تأکید بر سکونتگاههای غیررسمی شهر مشهد
نویسندگان
1 گروه توسعه پایدار شهری و منطقهای، جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، مشهد، ایـران
doi
10.22034/jargs.2024.440393.1089چکیده
هدف: این تحقیق با هدف بررسی سیاستهای اجرایی دولت در تأمین مسکن اقشار کمدرآمد و تحلیل میزان کارایی و اثربخشی این سیاستها، به دنبال ارائه راهبردهای مناسب در تأمین مسکن قابل استطاعت در سکونتگاههای غیررسمی کلانشهر مشهد است. روش و داده: پژوهش حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و برای انجام آن از روش توصیفی – تحلیلی استفاده گردیده است. مبنای روش گردآوری اطلاعات و دادهها، روش اسنادی و کتابخانهای، بازدید میدانی، مصاحبه با کارشناسان خبره و تکمیل پرسشنامه با طیف لیکرت است. در ابتدا سعی گردید تا به تبیین جایگاه مسکن قابل استطاعت در سیاستهای کلان پرداخته شود و سیاستهای اجرایی دولت در تأمین مسکن اقشار کمدرآمد بررسی گردد، در ادامه خلأهای موجود و میزان موفقیت سیاستهای اجرایی دولت در تأمین مسکن اقشار کمدرآمد طی حدود پنج دهه و شش برنامه توسعه کشوری، از طریق مصاحبه با کارشناسان مورد ارزیابی قرار گرفت و در spss تحلیل گردید. شاخصهای مورد بررسی میزان کارایی و اثرگذاری هریک از طرحها را در چهار بعد کالبدی، اقتصادی، اجتماعی، نهادی- مدیریتی و ۲۶ شاخص مورد بررسی قرار داد. یافتهها: نتایج این پژوهش نشان داد که وضعیت طرحها در شهر مشهد در زمینه شاخصهای مختلف متفاوت است. در شاخصهای کالبدی طرح بازآفرینی شهری، در شاخصهای اقتصادی طرح مسکن مهر، در شاخصهای اجتماعی طرح ساماندهی و توانمندسازی سکونتگاههای غیررسمی و در شاخصهای نهادی- مدیریتی طرح بازآفرینی شهری در جایگاه اول قرار گرفتهاند. میانگین امتیاز کل در بین پنج طرح بررسی شده مربوط به طرح بازآفرینی شهری است. نتیجهگیری: بررسیهای انجام شده در این تحقیق نشان میدهد که سیاستهای اجرایی دولت در شهر مشهد نتوانسته به هدف مورد نظر خود دست یابد و کارآمدی آنها حدوداً در حد متوسط ارزیابی شده است. همچنین ضعف در سیستمهای اجرایی استان و شهرستان از مهمترین دلایل عدم موفقیت طرحها شناخته شده است. نوآوری، کاربرد نتایج: از مهمترین جنبههای نوآورانه و کاربردی تحقیق میتوان به بررسی طرحهای ملاک عمل دولتها طی حدود ۵ دهه از ابعاد گوناگون اشاره کرد. جامع بودن بررسی وضعیت تأمین مسکن از بعدهای مختلف و ارائه راهبردهایی در جهت بهبود وضعیت تأمین مسکن، جنبه تازگی و نواوری تحقیق حاضر است.
