فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سنت اوگوستن متکلم و فیلسوف مسیحی و ابوعلی سینا فیلسوف و الهی‌دان مسلمان هر دو از شخصیت‌های شاخص و تأثیرگذار در فلسفه و الهیات هستند. «نظریه دولت» که یکی از مباحث کلیدی در حوزة اندیشة سیاسی است، در آراء و اندیشه‌های این دو فیلسوف بزرگ از حیث منشأ و ماهیت دولت و رابطة آن با سه وجه مفهومی و کارکردی و ساختاری مورد بررسی و مقایسه قرار گرفته است. مسئلة پژوهشی مطرح‌شده این است که نظریة دولت در فلسفة سیاسی سنت اوگوستن و ابن‌سینا را چگونه می‌توان از حیث منشأ و ماهیت مفهوم‌بندی و مقایسه کرد؟ با این فرضیه که در نظریة اوگوستن دولت، از گناه نخستین و سرشت طغیانگر انسان ناشی شده و با ماهیتی عرفی تنها کارکرد آن حفظ امنیت و صلح در جامعه است؛ درحالی‌که در نظریة ابن‌سینا دولت از فطرت الهی و طبع مدنی انسان برخاسته و با سرشتی دینی برای هدایت جامعه به‌سوی سعادت این‌جهانی و رستگاری آن‌جهانی به وجهی ایده‌آلی ساخته می‌شود. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که نقطة عزیمت هر یک از این‌دو دربارة سرشت انسان منطقاً ماهیت دولت را از لحاظ ماهیت دینی یا عرفی و وجوه ساختاری و کارکردی تعیین می‌کند؛ ازاین‌رو، دولت در نظر اوگوستن از رویکردی مکانیکی و ابزارگونه و در آراء سیاسی ابن‌سینا از رویکردی ارگانیکی و اندام‌وار در عرصة مفهومی برخوردار است. ضمن اینکه نظریة اوگوستن با نگرشی واقع‌گرا و نظریة ابن‌سینا با رویکردی آرمان‌گرا پیوند می‌یابد. این پژوهش از روش توصیفی ـ تحلیلی و شیوه جمع‌آوری اطلاعات و داده‌ها به‌صورت اسنادی(کتابخانه‌ای) بهره برده است.