تحلیل عوامل مؤثر بر شکلگیری رهیافت روستای هوشمند در ایران
نویسندگان
1 گروه جغرافیای انسانی و آمایش، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
3 گروه جغرافیای انسانی و آمایش، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22034/jargs.2023.402096.1039چکیده
هدف: توسعه روستایی به طور عمده بر کاهش فقر، فرصتهای بهتر برای معیشت، تأمین امکانات اولیه و امکانات زیربنایی از طریق برنامههای نوآورانه خود اشتغالی متمرکز است. روستای هوشمند فعالیتهای طولانی مدت اجتماعی، اقتصادی، رفاهی و زیستمحیطی را برای جامعه روستا فراهم میکند که باعث میشود مشارکت گسترده در فرایندهای حاکمیت محلی و ارتقاء کارآفرینی فراهم شود. همچنین میتواند سلامت و رفاه را بهبود بخشد و تعاملات ساکنان روستا را تقویت کند؛ بنابراین، هدف تحقیق حاضر شناسایی و تحلیل عوامل مؤثر بر شکلگیری رهیافت روستای هوشمند در ایران است.روش و داده: تحقیق حاضر از نوع کاربردی است و به روش توصیفی - تحلیلی است. اطلاعات موردنیاز به شیوه اسنادی –کتابخانهای جمعآوری شده و با استفاده از قضاوت کارشناسانه و بهرهگیری از شیوه پیمایش میدانی (مشاهده و پرسشنامه) و مدل فرایند تحلیل شبکه (ANP) و DEMATEL به تحلیل دادهها پرداخته شده است.یافتهها: نتایج تحقیق نشان میدهد که از بین عوامل مربوط به شکلگیری رهیافت روستای هوشمند، مؤلفههای دهگانه روستای هوشمند شامل آموزش هوشمند، اتصال هوشمند، اقتصاد هوشمند، انرژی هوشمند، سلامت هوشمند، محیط هوشمند، حکمرانی هوشمند، زیرساخت و تحرک هوشمند، کشاورزی هوشمند و گردشگری هوشمند که در این تحقیق شناساییشدهاند. با توجه به نظر پاسخگویان، آموزش هوشمند با میزان ۲۶/۷ درصد رتبه اول و مؤلفه اتصال هوشمند با میزان ۲۰/۴ درصد رتبه دوم تأثیرگذاری را به خود اختصاص دادهاند. نتیجهگیری: بنابراین، رسیدن به توسعه همهجانبه در ارتباط با روستای هوشمند نیازمند توجه کارا به آموزش و اتصال هوشمند است، چرا که بیشترین اثرگذاری را در شکلگیری روستای هوشمند به خود اختصاص دادهاند.نوآوری، کاربرد نتایج: برای اولین بار در ایران به بررسی مؤلفههای شکلگیری رهیافت روستای هوشمند مبتنی بر ظرفیتهای بومی آن پرداخته شده است و میتواند راهگشای تحقیقات بعدی در این حوزه باشد.