بررسی اثر زمان در کاربرد بیوچار کاه و کلش برنج بر ضرایب رطوبتی و هدایت هیدرولیکی اشباع خاک لوم رسی
نویسندگان
1 گروه خاکشناسی- دانشکده کشاورزی- دانشگاه شهرکرد-شهرکرد- ایران
2 استادیار گروه علوم و مهندسی خاک؛ دانشکده کشاورزی؛ دانشگاه شهرکرد؛ شهرکرد؛ ایران.
3 دکترای فیزیک و حفاظت خاک؛ مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی؛ تبریز؛ ایران.
doi
10.22034/iwrj.2022.13769.2381چکیده
بیوچار یک ترکیب آلی غنی ازکربن است که در فرآیند گرماکافت تولید شده و ویژگیهای فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیکی خاک را بهبود میبخشد. در زمینه اثر زمان در کاربرد بیوچار بر ویژگیهای فیزیکی خاک تحقیقات چندانی صورت نگرفته است. این پژوهش با هدف بررسی نقش زمان در کاربرد کاه و کلش برنج و بیوچار حاصل از آن بر ضرایب رطوبتی خاک FC)، PWP و (PAWC و هدایت هیدرولیکی اشباع (KS) در خاک لوم رسی انجام گرفت. آزمایش بصورت فاکتوریل با فاکتورهای اصلاحکننده بیوچار در سطح صفر (شاهد C)، 5/0 (B1)، 1 (B2)، 2 (B3 ) درصد وزنی و اصلاحکننده کاه وکلش برنج در سطح صفر (شاهد C)، 5/0 (D1)، 1 (D2)، 2 (D3 ) درصد وزنی و فاکتور زمان در چهار سطح 2 (T1)، 3 (T2)، 6 (T3) و 9 (T4) ماه پس از افزودن اصلاح کنندهها به خاک در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار بهصورت آزمایش گلخانهای انجام شد. نتایج نشان داد که اثر اصلی و متقابل تیمارها اثر معنیداری بر ویژگیهای مورد مطالعه دارد. با افزودن بیوچار ویژگیهایی از قبیل رطوبت ظرفیت مزرعه (16%)، آب قابل استفاده گیاه (60%) و هدایت هیدرولیکی اشباع خاک (68%) در زمان اول، افزایش یافت. ویژگیهایی مثل نقطه پژمردگی دایم (13%) نسبت به شاهد در زمان اول، کاهش پیدا کرد. افزودن کاه و کلش برنج ویژگیهایی از قبیل رطوبت ظرفیت مزرعه (12%)، آب قابل استفاده گیاه (39%) و هدایت هیدرولیکی اشباع خاک (40%) نسبت به شاهد در زمان اول، افزایش داد و ویژگیهایی مثل نقطه پژمردگی دایم (6%)، نسبت به شاهد در زمان اول، کاهش یافته است. با بررسی مقایسه میانگینها بیشترین FC، PAWC و KS و کمترین PWP در تیمار B3T1 مشاهده شد. افزودن بیوچار به خاک میتواند یکی از روشهای مدیریت و اصلاح خاک محسوب شود و برای افزایش پایداری ماده آلی خاک و بهبود ویژگیهای فیزیکی خاک مورد استفاده قرار گیرد.