ادبیات دیجیتال در ایران و کشورهای عربی (تحلیل تطبیقی نمونههایی از آثار)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.
2 استادیار پژوهشگاه مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تهران، ایران.
3 استاد، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران
4 استاد، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.
doi
10.22126/jccl.2022.7048.2321چکیده
امروزه تکنولوژیهای دیجیتالی، نفوذ گستردهای در زندگی روزمره ما پیدا کرده و کنشهای ارتباطی و عادتهای متنخوانی و متنسازی ما را بازتعریف کردهاند. بر این اساس، ضرورت تغییر نقش ادبیات و گفتمان ادبی، در فضای رسانهای معاصر ایران و جهان عرب، احساس شده و گامهایی نیز در این جهت برداشته شده است. پژوهش حاضر به روش توصیفی- تحلیلی و با هدف مقایسۀ تجربۀ ادبیات دیجیتال ایران و عرب، به بررسی نمونههایی از شعر و رمان دیجیتال در ایران و جهان عرب و شباهتها و تفاوتهای شکلی و محتوایی آنها پرداخته است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که علیرغم پیشیگرفتن تاریخی شعرا و نویسندگان دیجیتال ایرانی از عربها، شکاف دیجیتالی چشمگیری با کشورهای عربی وجود دارد. از سوی دیگر، باوجود شکاف زیاد بین ادبیات دیجیتال عرب و غرب، آثار و تألیفات قابل توجهی در برخی کشورهای عربی تولید شده است. این آثار ضمن اینکه فرایندهای خلق مشارکتی یا جمعی را فعالانهتر دنبال می کنند، از نظر زیباییشناسی و خلاقیتهای شکلی و محتوایی نیز قابل اعتنا هستند.