ارتباط آلاینده‌های شهری با دید افقی منطقه تهران در سال 2008

نویسندگان

1 دانشیار، گروه فیزیک فضا، مؤسسة ژئوفیزیک دانشگاه تهران، ایران

2 استادیار، گروه فیزیک فضا، مؤسسة ژئوفیزیک دانشگاه تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری هواشناسی، گروه فیزیک فضا، مؤسسة ژئوفیزیک دانشگاه تهران، ایران

4 استاد، گروه فیزیک فضا، مؤسسة ژئوفیزیک دانشگاه تهران، ایران

doi
10.22059/jesphys.2013.35984
چکیده

میدان دید در جوّ، علاوه بر عوامل طبیعی، متاثر از پراکنش و خاموشی نور در ذرات و مولکول­های موجود در آن است. از این‌رو دید افقی و تغییرات آن یک نشانگر مشاهداتی ساده و خوب برای کیفیت هوا به شمار می­رود. در مقاله حاضر، اثر غلظت آلاینده­های جوّ شهری بر دید افقی منطقه جنوب غرب تهران در سال 2008 بررسی شده ­است. داده­های استفاده شده در این مقاله، شامل دیدبانی‌های روزانه ایستگاه هواشناسی مهرآباد و غلظت آلاینده­های جوّی در ایستگاه میدان آزادی در شهر تهران است. نتایج نشان می­دهد که میزان غلظت آلاینده­های جوّی در منطقه شهری تهران در مقایسه با دیگر شهرهای آلوده و پُرجمعیت دنیا بسیار بالاتراست. آلاینده­های اصلی و مهم تاثیرگذار بر کاهش دید به‌ترتیب کربن‌ مونوکسید، نیتروژن‌ دی‌اکسید و سپس ذرات معلق با قطر کمتر از 10 میکرون هستند. نتایج بررسی­ ماهانه حاکی از آن است که در ماه­های سرد سال، آلاینده­های شهری نقش بارزتری در کاهش دید افقی دارند. بیشترین همبستگی منفی میان گوگرد دی‌اکسید و محدوده دیداری در فصل زمستان مشاهده شده است و بررسی دقیق­تر نشان می­دهد که میزان رطوبت نسبی جوّ، اثر تعیین­کننده‌ای در چگونگی ارتباط انواع آلاینده­ها، به‌‌جز کربن‌ مونوکسید، با دید افقی دارد.