بررسی خصوصیات جوانه‌زنی بذر گیاه دارویی گل سازویی (Scrophularia striata) تحت تنش‌های شوری و خشکی در دماهای مختلف

نویسندگان

1 استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران

2 گروه زراعت، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

3 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم و تکنولوژی بذر، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران

4 استاد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران

doi
10.22059/ijfcs.2014.51905
چکیده

جوانه‌زنی گیاهان از مراحل مهم در طول دورۀ رشدی آنها است که اغلب تحت تأثیر تنش‌های محیطی به‌ویژه شوری و خشکی قرار می‌گیرد. در این راستا به‌منظور ارزیابی پاسخ خصوصیات جوانه‌زنی و سبز شدن گیاهچۀ گل سازویی (Scrophularia striata) به تنش خشکی و شوری در دماهای مختلف، هفت آزمایش در آزمایشگاه بذر گروه زراعت دانشگاه تهران انجام گرفت. دماهای استفاده‌شده در این آزمایش هفت سطح دما شامل 5، 10، 15، 20، 25، 30 و 35 درجۀ سلسیوس بود. در هر دما برای ایجاد تنش شوری هفت سطح تنش شوری شامل صفر، 2-، 4-، 6-، 8- ،10- و 12- بار سدیم کلرید و برای تنش خشکی نیز هفت سطح تنش خشکی شامل صفر، 2-، 4-، 6-، 8- ،10- و 12- بار پلی‌اتیلن گلایکول اعمال شد. نتایج آزمایش‌ها نشان داد که با افزایش تنش شوری و خشکی به‌طور معناداری از سرعت و درصد جوانه‌زنی و طول ریشه‌چه و ساقه‌چه کاسته شد. کمترین کاهش در خصوصیات جوانه‌زنی در هر دو تنش نسبت به شاهد در دمای 25 درجۀ سلسیوس مشاهده شد. آستانۀ کاهش معنادار در جوانه‌زنی 8- بار در تنش خشکی و 12- بار در تنش شوری در دمای 25 درجۀ سلسیوس بود. دمای مطلوب برای جوانه‌زنی بذر این گیاه 69/28 درجۀ سانتی‌گراد به‌دست آمد.