تحلیل مولفههای رقابت پذیری موثر بر تحقق اقتصاد دانش بنیان شهری (مطالعه موردی شهر کرمان)
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران
2 استاد گروه جغرافیای انسانی و آمایش، دانشگاه شهید بهشتی، تهران
3 دانشیار گروه جغرافیای انسانی و آمایش، دانشگاه شهید بهشتی، تهران
doi
10.22034/jargs.2023.373953.0چکیده
شهرها از پیدایش تاکنون، با افزایش شهرنشینی و پیچیدگی نظام شهری در حال رقابت با یکدیگر هستند. عصری که آن را عصر دانایی و اقتصاد را اقتصاد دانشبنیان و رقابت را جهانی میدانیم، شاهد رقابت شدیدی بین کشورها در سطح بینالملل و شهرها در سطح ملی هستیم؛ جریان رقابت ماهیتی پویا دارد که برای موفقیت در آینده باید از روشهای رقابتی جدید و تحولگرا استفاده کنیم. بنابراین، هدف تحقیق بررسی تأثیر مؤلفههای رقابتپذیری بر ارتقای اقتصاد دانشبنیان شهری در کرمان است. روش تحقیق در این مطالعه، از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی-تحلیلی است که بخش عمدهای از دادههای آن بر اساس مطالعات میدانی و تنظیم پرسشنامه از 30 نفر از کارشناسان و خبرگان حوزهی برنامهریزی شهری در سطح منطقه جمعآوریشده است. یافتههای مطالعه بر اساس فرایند تحلیل سلسله مراتبی نشان میدهد که بین شاخصهای مربوط به عوامل اقتصادی و شاخصهای مرتبط با عوامل اجتماعی ضریب عوامل اقتصادی شامل: "عملکرد اقتصادی"، "ساختار و ظرفیت اقتصادی"، "دگرگونی فنآوری اطلاعات"، "دگرگونی اقتصاد"، "دگرگونی فضا" و "بازاریابی" با میزان ۵۹/۵ درصد بیشترین تأثیرگذاری را نسبت به عوامل اجتماعی شامل: "منابع انسانی"، "کیفیت زندگی"، "سطح پیشرفت شهری"، "عملکرد دولتی" و "عملکرد محیطی" با میزان ۴۰/۵ درصد از کل وزن نهایی را به خود اختصاص داده است. و از بین مؤلفههای 11 گانه اقتصادی و اجتماعی رقابتپذیری مؤثر بر شکلگیری اقتصاد دانشبنیان شهری، ساختار و ظرفیت اقتصادی و عملکرد اقتصادی به ترتیب با 12 و ۱۰/۵ بیشترین ضریب تأثیر را شکلگیری اقتصاد دانشبنیان به خود اختصاص دادهاند. بنابراین شهر کرمان بهمنظور رسیدن به پیشرفت همهجانبه نیازمند توجه کارآ به عوامل اقتصادی است چراکه بیشترین اثرگذاری را نسبت به عوامل اجتماعی مؤثرترین عوامل در شکلگیری و ارتقا اقتصاد دانشبنیان شهر کرمان هستند.