رساله‌الطیر ابن‏ سینا، فراروایتی نمادین از معنای زندگی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فلسفه دین، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 استادیار گروه فلسفه و حکمت اسلامی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 استاد گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشگاه امام صادق (ع)

4 استادیار گروه فلسفه و حکمت اسلامی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.30497/ap.2016.61502
چکیده

رسالۀ‌الطیر ابن‏سینا حکایت نمادین هبوط نفس یا همان عقل از عالم علوی، اسارت او در عالم مادی و تلاش برای رهایی و اتصال دائمی با عقل فعال است. در این داستان، نمادهای مختلفی همچون پرنده، صیاد، دام، غم غربت، سفر، اسارت، کوه و نمادهای پیرامونی هریک وجود دارد. ابن‏سینا در این رساله، نظریه‏ای فراطبیعت‌گرایانه درباره معنای زندگی ارائه می‏کند. بر اساس این نظریه، زندگی هنگامی معنادار خواهد بود که انسان هدفی اساسی را در زندگی کشف کند و آنگاه، با رغبت برای وصول به آن بکوشد. این هدف لازم است دارای ارزش واقعی باشد و انسان در رسیدن به آن، به موفقیت واقعی دست یابد. چنین هدفی همان خداوند است. معنای زندگی در نظر ابن‏سینا با جاودانگی نفس، وجود خداوند، قدرت معرفتی عقل و امکان تکامل انسان تا مقام اتصال دائمی به عقل فعال، پیوند خورده است.