بازتاب فرهنگ و زبان فارسی در شعر محمود سامی البارودی

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات وعلوم انسانی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران

2 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات وعلوم انسانی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات وعلوم انسانی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران

doi
10.22126/jccl.2020.5066.2081
چکیده

ادب فارسی و عربی در طول دوران‌های تاریخی به علت ارتباط مستقیم قوم ایرانی و عرب، تعامل بسیار نزدیکی با یکدیگر داشته‌اند. تأثیرپذیری شاعران ایرانی و عرب از فرهنگ و ادب یکدیگر از جلوه‌های بارز این تعامل است. محمود سامی البارودی شاعر معاصر مصری، یکی از شاعرانی است که تحت تأثیر این تعامل، تأثیرات بسیاری از فرهنگ و ادب فارسی پذیرفته است. وی در پاره‌ای از اشعارش، علاوه بر تأثیر پذیری از افکار و اندیشه‌های شاعران بزرگی چون، حافظ و خیام از واژه‌های فارسی نیز بسیار استفاده کرده و به ذکر نام شخصیّت‌ها و اماکن ایرانی پرداخته است. این پژوهش از رهگذر روش توصیفی- تحلیلی به بررسی واژگان، شخصیّت‌ها و اماکن ایرانی و همچنین تأثیرپذیری بارودی از شاعرانی چون، حافظ و خیام می‌پردازد. بیشتر واژه‌های فارسی مورد استفاده بارودی، واژه‌های کهن و قدیمی هستند که امروزه کمتر مورد استفاده قرار می‌گیرند. بارودی به آن دسته از شهرها و اماکن ایرانی پرداخته که شاعران پیش از وی نیز آن را توصیف کرده اند. ایشان در ذکر نام شخصیّت‌های ایرانی نیز به شخصیّت‌های باستانی و کهن توجه بیشتری نموده است.