رابطه حمایت اجتماعی ادراک شده و توانمندی ایگو با افسردگی در سالمندان با نقش میانجی هوش فرهنگی

نویسندگان

1 استادیار روانشناسی دانشگلاه مراغه

doi
10.22126/jap.2026.12954.1883
چکیده

سالخوردگی جمعیت، یک چالش فراگیر اجتماعی و جمعیتی در کشورهای درحال توسعه از جمله ایران، در آینده نزدیک است. از اینرو، پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه حمایت اجتماعی ادراک شده و توانمندی ایگو با افسردگی در سالمندان با میانجیگری هوش فرهنگی انجام شد. روش پژوهش توصیفی- همبستگی از نوع معادلات ساختاری بود. جامعه آماری کلیه سالمندان شهر مراغه در سال 1403 بودند که با توجه به عدم وجود اطلاعات آماری دقیق تعداد سالمندان شهر مراغه، تعداد 220 نفر ( 100 مرد و 100 زن) به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. داده ها با پرسشنامه حمایت اجتماعی ادراک شده زیمت و همکاران (1988)، نیرومندی من مارکستروم و همکاران (1997)، افسردگی بک (1961) و پرسشنامه هوش فرهنگی انگ و همکاران (2004) جمع آوری شد. داده‏ ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون، بوت استراب و سوبل در بستر نرم افزار آماری SPSS وAmos نسخه 26 تحلیل شدند. نتایج حاصل از مدل‌یابی معادلات ساختاری نشان داد که مدل پژوهش از برازش مطلوبی برخوردار است و 17 درصد از واریانس افسردگی در سالمندان از طریق متغیرهای پژوهش قابل تبیین است. نقش میانجیگری هوش فرهنگی نیز نشان داد که این متغیر نقش معنی داری بین حمایت اجتماعی ادراک شده و توانمندی ایگو بر افسردگی دارد (01/0>P). بنابراین، درمانگران با استفاده از این مدل می توانند با تمرکز بر حمایت اجتماعی ادراک شده و توانمندی ایگو و تکیه بر هوش فرهنگی، میزان افسردگی در دوران سالمندی را کاهش داده و در جهت ارتقاء بهداشت روان این افراد در این دوران گام بردارند.

کلیدواژه‌ها