رابطه حس انسجام و حمایت اجتماعی ادراک شده با تاب‌آوری: نقش میانجی راهبردهای انطباقی تنظیم شناختی هیجانی سالمندان

نویسندگان

1 گروه مشاوره، دانشکده روانشناسی و علوم‌تربیتی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 گروه روان‌شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

3 گروه مشاوره، دانشکده روانشناسی و علوم‌تربیتی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

4 گروه روان‌شناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22126/jap.2025.11026.1801
چکیده

با توجه به سن بالا، تاب‌آوری سالمندان به عنوان توانایی سازگاری و مقابله با چالش‌ها، تحت تأثیر عوامل روان شناختی قرار دارد. بنابراین هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه حس انسجام و حمایت اجتماعی ادراک شده با تاب‌آوری با نقش میانجی راهبردهای انطباقی تنظیم شناختی هیجان سالمندان بود. روش پژوهش حاضر از نوع توصیفی-همبستگی با روش مدلیابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این مطالعه شامل تمام سالمندان شهرستان خرم آباد در سال 1402 بود که به روش نمونه‌گیری دردسترس، تعداد ۲۵۰ نفر انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسش‌نامه‌های حمایت اجتماعی ادراک شده زیمت و همکاران، حس انسجام آنتوونسکی، تنظیم شناختی هیجان گارنفسکی و کرایج، و تاب‌آوری کانر و دیویدسون استفاده شد و اطلاعات به دست آمده با استفاده از نرم‌افزار SPSS26 و AMOS24 تحلیل شدند. تحلیل داده‌ها نشان داد که حس انسجام و حمایت اجتماعی ادراک شده به‌طور معناداری تاب‌آوری سالمندان را پیش‌بینی می‌کند. همچنین، راهبردهای انطباقی تنظیم شناختی هیجان به‌عنوان یک میانجی در رابطه بین حس انسجام، حمایت اجتماعی و تاب‌آوری عمل می‌کند. نتایج نشان می‌دهد که حس انسجام و حمایت اجتماعی ادراک شده از طریق راهبردهای انطباقی تنظیم شناختی هیجان با تاب‌آوری سالمندان رابطه مثبت دارند. این یافته‌ها اهمیت ایجاد محیط‌های حمایتی و تقویت حس انسجام در سالمندان را برای افزایش تاب‌آوری آنها مورد تأکید قرار می‌دهد. بنابراین، سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان اجتماعی باید بر توسعه برنامه‌های آموزشی و حمایتی تمرکز کنند که این عوامل را تقویت نماید تا کیفیت زندگی سالمندان بهبود یابد.