فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در میان انواع بلایای طبیعی، سیل به عنوان شایع‌ترین بلای طبیعی در سراسر جهان شناخته‌شده است. هرساله سیل خسارات زیادی را به مزارع، زمین‌های کشاورزی، سدها، پل‌ها و جاده‌ها وارد می‌کند و علاوه بر خسارات مالی گاهی نیز باعث خسارات جانی نیز می‌شود. مهم‌ترین اقدام در کنترل و مدیریت سیلاب تخمین و مشخص نمودن پهنه سیلابی است. استان لرستان یکی از استان‌های پرآب کشور است که حدود 59 درصد از مساحت آن در حوضه آبریز کرخه و 41 درصد مابقی در حوضه آبریز کارون قرارداد. این استان در اثر سیلاب خسارات مالی فراوان و جانی را متحمل می‌شود. با توجه به اهمیت موضوع در این پروژه رودخانه‌های اصلی استان لرستان شامل رودخانه‌های اصلی حوضه سیلاخور پهنه‌بندی سیلاب شدند. بدین منظور از نرم‌افزارهای HEC-RAS به عنوان حل گر معادلات جریان در رودخانه و نرم‌افزار GIS به عنوان  ابزاری برای نمایش پهنه سیلابی استفاده شد. دبی جریان ورودی به رودخانه‌ها بر اساس مقادیر اندازه‌گیری شده و دوره بازگشت‌های مختلف تعیین شد و به منظور تعیین و تخمین ضریب زبری علاوه بر بازدیدهای محلی در طول رودخانه‌ها استفاده از منابع معتبر در این زمینه استفاده شد. نتایج نشان داد که درصورتی‌که مدل HEC-RAS به درستی کالیبره شود توانایی بسیار مناسبی در مدل‌سازی مشخصات جریان مانند عرض سطح آب(پهنه سیلابی)، عمق و سرعت جریان در طول رودخانه‌های موردمطالعه را دارد. علاوه بر این مشخص شد که مدل GIS نیز توانایی بسیار مناسب در نمایش نتایج مدل HEC-RAS به منظور تعیین پهنه‌های سیلابی دارد. به‌طورکلی استفاده از این دو نرم‌افزار به صورت توأمان می‌تواند عمق و پهنه سیلابی را با دقت مناسبی مشخص نماید.