رفتارشناسی مکانی-زمانی بارش در محدوده استان قزوین با استفاده از روش توابع متعامد معمولی و فازی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مهندسی عمران، دانشکده عمران، پردیس دانشکدههای فنی دانشگاه تهران
2 استادیار، گروه فیزیک فضا، مؤسسة ژئوفیزیک دانشگاه تهران
3 دانشیار، دانشکده عمران، پردیس دانشکدههای فنی دانشگاه تهران
doi
چکیده
رفتارشناسی مکانی-زمانی بارش در حوضه آبریز قزوین بهدلیل اهمیت اقتصادی-صنعتی و توسعهای آن از اهمیت ویژهای برخوردار است. شناسایی رفتار و الگوی اقلیمی در این منطقه میتواند تأثیر به سزایی در توسعه آتی و تخصیص منابع آب موجود در منطقه نیز داشته باشد. با توجه به این اهمیت و تغییرات اقلیمی در طول 30 سال گذشته، با استفاده از اطلاعات سالانه بارش به این رفتارشناسی پرداخته شده است. در این مقاله با استفاده از روش توابع متعامد تجربی به دو شکل متعارف و فازی آن به این تحلیل اقدام و سعی در بهکارگیری تأثیر بارش سالانه در کل منطقه مورد بررسی با استفاده از دو شاخص بارش میانگین سالانه و مقدار استاندارد شده بارش (SPI, Standardized Precipitation Index) شده است. در این روش مقادیر میانگین بارش و SPI بارش سالانه کل حوضه به بازه [0,1] تحویل یافته و شاخصی کیفی بهصورت فازی به منظور وزندهی در تشخیص الگوی وزندار بارش تعریف شده است. سپس ردههای متفاوت این الگوی بارش و رفتار زمانی-مکانی بارش، مورد تحلیل قرار گرفته است. در انتها با توجه به سطح تفکیکپذیری به مقایسه دو روش پرداخته و ارزیابی نتایج حاصل آورده شده است. نتایج گویای همراستایی تغیرات بلندمدت و کوتاهمدت و همچنین تطبیق مناسب نتایج رفتارسنجی خطی و غیرخطی در محدوده مورد بررسی است.