تحلیل اثرات پویای متغیرهای نهادی و عوامل درون بانکی بر ثبات نظام بانکی ایران؛ شواهدی از رویکرد PMG

نویسندگان

1 استاد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 استاد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه تبریز، ایران

3 دانشجوی دکتری، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
10.48311/ecor.2025.27940
چکیده

کیفیت نهادی به‌عنوان یکی از عوامل مؤثر بر ثبات نظام بانکی در مطالعات اقتصادی مورد توجه قرار گرفته است. این پژوهش، با هدف بررسی اثرات کوتاه‌مدت و بلندمدت شاخص‌های مختلف کیفیت نهادی و عوامل درون‌بانکی بر ثبات نظام بانکی ایران انجام شده است. برای این منظور، داده‌های ترکیبی مربوط به ۱۸ بانک فعال دولتی و خصوصی طی سال‌های ۱۳۸۷ تا ۱۴۰۱ جمع‌آوری و با رویکرد میانگین گروهی تلفیقی (PMG) و با استفاده از نرم‌افزار Stata  و  Eviews تحلیل شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که حاکمیت قانون، رابطه مثبت و معناداری با ثبات بانکی در بلندمدت و کوتاه‌مدت دارد. همچنین شاخص فساد و نا‎اطمینانی سیاست‎های اقتصادی، رابطه منفی و معناداری با شاخص ثبات بانکی در بلند مدت دارند. علاوه بر این، ریسک اعتباری و ریسک نقدینگی، اثرات منفی و معناداری بر ثبات بخش بانکی در بلندمدت دارند؛ اما در کوتاه مدت، تأثیر معناداری ندارند. همچنین، نرخ تورم و اندازه بانک در بلندمدت، رابطه منفی و معناداری دارند، اما نرخ رشد اقتصادی، دارای اثر مثبت و معناداری در بلندمدت بر ثبات بانکی دارد. این یافته‌ها بر اهمیت بهبود کیفیت نهادی و کاهش ریسک‌های اقتصادی در تقویت ثبات نظام بانکی ایران، تأکید دارند.