نوسانات اشتغال و دستمزد و ذخایر بانک مرکزی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه آموزشی علوم اقتصادی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران

2 دانشجوی دکتری، گروه آموزشی علوم اقتصادی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران

3 استاد، گروه آموزشی علوم اقتصادی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران

4 دانشیار، گروه آموزشی علوم اقتصادی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر کرمان

doi
10.48311/ecor.2025.27942
چکیده

در این پژوهش، نقش پویای متغیرهای بازار کار بر ترکیب بهینه دارایی‌های بانک مرکزی ایران بررسی شده است. برای این منظور، یک مدل کنترل بهینه با استفاده از داده‌های اقتصادی ایران طی سال‌های ۱۳۵۰ تا ۱۴۰۲ و روش الگوریتم بهینه‌سازی ازدحام ذرات در محیط Spyder برآورد شده است. تحلیل حساسیت متغیرهای مدل مطالعه، نشان می­دهد که تغییرات سطح دستمزد و اشتغال، به‌عنوان متغیرهای کلیدی بازار کار، تأثیرات مهمی بر سیاست‌های پولی و ترکیب دارایی‌های بانک مرکزی دارند. یافته ­ها حاکی از این است که در شرایط افزایش دستمزد، نقدینگی و تورم افزایش یافته و در واکنش به آن، سهم اوراق بدهی و طلا در سبد دارایی‌های بانک مرکزی رشد می‌کند. همچنین، در شرایط کاهش اشتغال، بانک مرکزی به سمت دارایی‌های امن مانند دلار، فرانک سوئیس و طلا متمایل می‌شود. در مقابل، بهبود وضعیت اشتغال منجر به افزایش سهم یورو، یوان و اوراق بدهی می‌گردد. این یافته‌ها بر اهمیت تدوین یک استراتژی پویا و منعطف در مدیریت ذخایر بانک مرکزی تأکید دارند. پیشنهاد می‌شود که در دوره‌های رونق، کنترل نقدینگی از طریق انتشار اوراق بدهی و در دوره‌های رکود، تمرکز بر دارایی‌های باثبات افزایش یابد تا ثبات اقتصادی حفظ شود.