بررسی اقلیم موج در بندر امیرآباد با اجرای مدل محلی Mike21-SW و روش‌‌های نیمه‌‌تجربی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد فیزیک دریا، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران

2 استادیار، گروه فیزیک دریا، مرکز ملی اقیانوس‌‌شناسی، تهران، ایران

doi
چکیده

پیش‌بینی امواج در پنج دهه اخیر با به کارگیری مدل‌‌های ریاضی مبتنی بر معادله پایستگی انرژی، شاهد پیشرفت‌های چشمگیری بوده است. این مدل‌‌ها نیز به نوبه خود دستخوش تغییرات بسیاری شده‌‌اند که پیشرفته‌‌ترین آنها مدل‌‌های طیفی نسل سوم نظیر Mike21-SW (توسعه یافته از سوی موسسه هیدرولیک دانمارکDanish Hydraulic Institue ) هستند. این مدل‌‌ها با فرمول‌‌بندی مبانی فیزیکی تولید، انتشار امواج ناشی از باد و فرایندهای خاص آب کم‌عمق نظیر شکست ناشی از عمق و اثر بستر، نتایج قابل اطمینانی را عرضه می‌‌کنند. در این مقاله ابتدا با استفاده از روش‌‌های نیمه‌‌تجربی SMB, SPM ,CEM , JONSWAP مشخصات موج در آب‌‌های دور از ساحل بندر امیرآباد محاسبه شده و سپس با داده‌‌های بویه بندر امیرآباد و بویه نکا مقایسه شده‌ است. با توجه به اهمیت راهبردی منطقه دریایی بندر امیرآباد در دریای خزر، با استفاده از مدل SW از بسته نرم‌‌افزاری مایک 21 اقدام به شبیه‌سازی امواج در این منطقه شد. برای این کار ناحیه اطراف بندر با استفاده از مش‌‌های نامنظم به ابعاد 500 متر شبکه‌‌بندی می‌‌شود و شرایط اولیه برای این مدل از داده‌‌های طرح مدل‌سازی امواج دریاهای ایران وارد می‌‌شود. برای واسنجیدن (کالیبره کردن) مدل نیاز به داده‌‌های اندازه گیری موج است که بدین‌‌منظور از داده‌‌های بویه امیرآباد و بویه نکا استفاده می‌‌شود . با مقایسه ضریب همبستگی بین داده‌‌های بویه و روش‌‌های نیمه‌‌تجربی و مدل عددی SW مشخص می‌‌شود که مدل محلیSW بهترین روش برای پیش‌بینی امواج منطقه است. سپس با استفاده از نرم‌افزار MIKEZeroگل‌موج حاصل از روش‌‌های نیمه‌‌تجربی و مدل عددی ترسیم شد و از این طریق مشخص شد که جهت غالب موج در منطقه غربی است. و روش SPM ارتفاع موج غالب را 185/0 متر و مدل محلی ارتفاع موج غالب را 485/0 متر پیش‌بینی کردند.