استفاده از نشانگر لرزهای شباهت در شناسایی ریزگسلهای سازند گازی خانگیران
نویسندگان
1 استاد بازنشسته، گروه فیزیک زمین، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران و استاد دانشکده مهندسی نفت دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران، ایران
2 کارشناس ارشد ژئوفیزیک، گروه فیزیک زمین، مؤسسة ژئوفیزیک دانشگاه تهران، ایران
doi
چکیده
امروزه استفاده از نشانگرهای لرزهای برای تفسیر بهتر دادههای لرزهای کاربرد فراوانی یافته است. از جمله این نشانگرها میتوان به نشانگرهای همدوسی اشاره کرد. همدوسی لرزهای، یک نشانگر ردلرزه مختلط و هندسی است که روی مکعبی از دادههای لرزهای سهبُعدی اعمال میشود. همدوسی لرزهای کمّیتی از تغییرات جانبی در مقاومت لرزهای است که بر اثر تغییرات ساختاری، چینهشناسی، سنگشناسی، تخلخل و وجود هیدروکربور بهوجود میآید. هنگامیکه نشانگرهای همدوسی روی دادههای لرزهای اعمال شوند، پیوستگی میان دو یا چند ردلرزه را در پنجره تحلیل نشان میدهند که میزان پیوستگی لرزهای، خود نشانهای از پیوستگی زمین شناسی است. مکعب لرزهای سهبُعدی همدوسی در تشخیص گسلها بسیار موثر است. سه راه حل موجود برای محاسبه همدوسی عبارتاند از شباهت، همبستگی عرضی و ساختار ویژه. در این مقاله الگوریتم همدوسی شباهت که کُد مربوط به آن در محیط Matlab نوشته شده است روی دادههای سهبُعدی مصنوعی و نیز دادههای واقعی یکی از مناطق نفتی واقع در شمال شرق ایران اعمال میشود تا کارایی آن در شناسایی گسلهای کوچکمقیاس مورد بررسی قرار گیرد. نتایج این روش با روش ساختار ویژه که روی همین دادهها اعمال شده بود، مقایسه میشود. این تحقیق نشان میدهد که الگوریتم همدوسی شباهت، مکعب همدوسی بهتری را نسبت به مکعب ساختار ویژه فراهم میکند.
