روشی نوین در ارزیابی دقت مدل‌های ژئوپتانسیل در مطالعه منطقه ایران

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد ژئودزی، گروه مهندسی نقشه‌برداری، پردیس دانشکده‌های فنی، دانشگاه تهران

2 استادیار، گروه مهندسی نقشه‌برداری، پردیس دانشکده‌های فنی، دانشگاه تهران

3 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد ژئودزی، دانشکده مهندسی نقشه‌برداری، دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی، تهران

doi
چکیده

امروزه با پرتاب ماهواره‌های اختصاصی گرانی‌سنجی، مدل‌های ژئوپتانسیل با پوشش جهانی یکنواخت و با دقت و قدرت تفکیک مکانی زیاد تهیه شده‌اند و ضرایب مربوط به این مدل‌ها به‌طور رایگان در اینترنت موجود است. ازاین‌رو استفاده از این مدل‌ها یکی از ساده‌ترین و ارزان‌ترین روش‌های تولید داده‌های گرانی به‌منظور بررسی طول موج‌های بلند میدان گرانی زمین است. البته کماکان مشاهدات زمینی نیز در ایجاد مدل‌های ژئوپتانسیل ترکیبی نقش دارند که با توجه به تراکم و دقت جمع‌آوری این مشاهدات، مدل‌های ژئوپتانسیل در مناطق گوناگون دنیا دارای دقت‌های متفاوت‌اند. بنابراین، کاربران مدل‌های ژئوپتانسیل باید قبل از استفاده از آنها، از دقت مدل‌های گوناگون در منطقه مورد نظر اطمینان حاصل کنند. در این مقاله به بررسی آخرین مدل‌های ژئوپتانسیل و تعیین بهترین مدل برای منطقه‌ی ایران پرداخته شده است. بدین‌منظور، ژئوئید حاصل از هریک از این مدل‌ها با ژئوئید حاصل از GPS-leveling مورد مقایسه قرار گرفته‌ است. البته از آنجایی‌که روی شبکه ترازیابی کشور تصحیح اورتومتریک اعمال نشده است, مقایسه موردِنظر پس از اعمال فیلترهای مکانی مناسب و در آزیموت‌های گوناگون صورت گرفته است که نتایج به‌دست آمده برخلاف مقایسه‌های قبلی، حاکی از دقیق‌تر بودن مدل EIGEN-GL04Cدر ایران است.