احساس رضایت از زندگی در سالمندان: نقش سلامت روان و احساس تنهایی

نویسندگان

1 گروه پژوهشی روانشناسی، جهاد دانشگاهی خوزستان، اهواز، ایران

2 گروه پژوهشی روانشناسی، جهاد دانشگاهی خوزستان، اهواز، ایران

doi
10.22126/jap.2022.8287.1656
چکیده

سالمندی یکی از مهم‌ترین مراحل زندگی انسان است که در این دوره، افراد با طیف وسیعی از تغییرات فیزیولوژیکی و روان‌شناختی مواجه می‌شوند. در میان این تغییرات، موضوعاتی از قبیل سلامت روان، احساس تنهایی و احساس رضایت از زندگی اهمیت می‌یابند. بنابراین هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه بین سلامت روانی و احساس تنهایی با احساس رضایت‌مندی از زندگی در سالمندان شهر اهواز بود. طرح پژوهش از نوع همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه افراد بالای 60 سال شهر اهواز بود که از میان آنها 400 نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسش‌نامه‌های سلامت روان گلدبرگ، احساس تنهایی راسل و همکاران و رضایت از زندگی دینر و همکاران بودند. داده‌های جمع‌آوری‌شده با استفاده از روش‌های‌ آماری ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه گام به گام تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که اختلال در سلامت روان (r=-0.17) و احساس تنهایی (r=-0.14) با رضایت از زندگی در سالمندان رابطه منفی و معنی‌دار دارند (0.01>p). همچنین متغیرهای اختلال در سلامت‌روان و احساس‌تنهایی به طور معنی‌داری توانستند 4 درصد از تغییرات رضایت از زندگی در سالمندان را پیش‌بینی نمایند که سهم اختلال در سلامت روانی بیشتر از احساس تنهایی بود. با توجه به نتایج به دست آمده مبنی بر ارتباط احساس تنهایی و سلامت روان با رضایت از زندگی، تقویت شبکه ارتباطات سالمندان از طریق مشارکت و فعالیت بیشتر آنها در کانون‌های گرم خانواده و محلات شهریِ زمینه‌ساز کاهش احساس تنهایی در ایشان ضروری به نظر می‌‎رسد. همچنین پیشنهاد می‌شود مشاوران و روان‌شناسان مشغول در حیطه سالمندی با بکارگیری تدابیری، در جهت افزایش سلامت روان و در نتیجه افزایش سطح رضایتمندی سالمندان گام بردارند.