فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیری ذهنی جنبه مهمی از فرآیندهای پیری روانی به نظر می‌رسد. با این حال فقدان یک ابزار مناسب در ایران جهت سنجش پیری ذهنی به چشم می‌خورد. بنابراین هدف این مطالعه، بررسی روایی و پایایی فرم کوتاه پرسش‌نامه آگاهی از تغییرات وابسته به سن بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی سالمندان بالای 60 سال شهرهای کرمانشاه، تهران، همدان، سمنان، تبریز و ارومیه بودند که از میان آنها دو نمونه 352 ‌‌نفری (170 مرد و 182 زن) و 325 نفری (131مرد و 194 زن) به ترتیب برای انجام تحلیل عاملی اکتشافی و تحلیل عاملی تأییدی به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان به پرسش‌نامه‌های آگاهی از تغییرات وابسته به سن کاسپر و همکاران و ادراک پیری بارکر و همکاران پاسخ دادند. به منظور بررسی ساختار عاملی پرسش‌نامه از روش تحلیل عاملی اکتشافی به شیوه چرخش وریماکس استفاده شد که نتایج نشان داد 10 گویه در قالب دو عامل در پرسش‌نامه جهت سنجش آگاهی از تغییرات وابسته به سن وجود دارد که به ترتیب عبارتند از دستاوردها (5 گویه) و زیان‌ها (5 گویه). همچنین نتایج تحلیل داده‌ها نشان داد، پایایی درونی بر حسب آلفای کرونباخ برای زیرمقیاس‌های دستاوردها و زیان‌ها به ترتیب 85/0و 91/0 بود. به منظور بررسی روایی پرسش‌نامه از تحلیل عاملی تأییدی و روایی همگرا استفاده شد که نتایج حاصل از تحلیل عاملی تأییدی نشان داد که مدل دو عاملی پرسشنامه از برازش بسیار خوبی در نمونه مورد مطالعه برخوردار است، که نشان دهنده روایی مطلوبی پرسش‌نامه است. همچنین نتایج حاصل از ضریب همبستگی پیرسون نشان داد که نمره کل و نمره دو زیر مقیاس پرسش‌نامه آگاهی از تغییرات وابسته به سن همبستگی مستقیم و معناداری با نمره کل و زیرمقیاس‌های پرسش‌نامه ادراک پیری دارد. بنابراین کاربست پرسش‌نامه 10 گویه‌ای آگاهی از تغییرات وابسته به سن سالمندان در مطالعات آینده و بررسی رابطه پیری ذهنی با دیگر متغیرهای مهم سالمندان می‌تواند باب جدیدی در حوزه مطالعات سالمندی در ایران باز نماید.