فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زیرساخت سبز شهری که خدمات اکوسیستمی متنوعی را ارائه می‌کند، از اجزای حیاتی یک شهر است. از این‌رو، دستیابی به تراکم مناسب و توزیع عادلانه زیرساخت سبز شهری برای برنامه‌ریزی شهری، تضمین کننده توسعه پایدار است. در این راستا، پژوهش حاضر با هدف تحلیل فضایی تغییرات زیرساخت سبز شهر زنجان تهیه شده است. روش از لحاظ نوع پژوهش توصیفی-تحلیلی و از لحاظ ماهیت و هدف یک نوع تحقیق کاربردی است. روش گرداوری داده ها کتابخانه‌ای، میدانی و روش تحلیل ثانوی بوده است. به منظور تحلیل فضایی تغییرات زیرساخت سبز، از شاخص‌های نسبت زمین‌های شهری، شاخص گسترش منظر و شاخص پوشش گیاهی استفاده شده است. برای تجزیه و تحلیل داده ها از الگوریتم‌های طبقه‌بندی (الگوریتم ماشین بردار پشتیبان) در نرم‌افزارهای سنجش‌ازدور (EVNI)، ابزارهای آمار فضایی- شاخص خودهمبستگی فضایی موران(Moran’s I) و تحلیل رگرسیون وزنی جغرافیایی(GWR)، استفاده شده است. نتایج نشان داد که الگوهای فضایی زیرساخت‌های سبز شهر زنجان طی دوره زمانی 1372 تا 1402 دارای خودهمبستگی فضایی مثبت و قوی و دارای الگوهای خوشه‌ای قوی می‌باشند. همچنین نتایج با استفاده از همبستگی پیرسون بین تغییرات در ساخت و ساز و زیرساخت‌های سبز، مشخص شد که افزایش مناطق ساخته شده همراه با کاهش پوشش گیاهی در زمینه‌های شهری بوده است. این همبستگی منفی نشان‌دهنده این است که با افزایش ساخت و ساز، مناطق سبز در شهر زنجان کاهش یافته‌اند. بنابراین برنامه‌ریزی‌های آینده باید به گونه‌ای باشد که توسعه شهر همراه با حفظ و ارتقاء زیرساخت‌های سبز صورت گیرد، تا نه تنها کیفیت زندگی شهروندان بهبود یابد، بلکه پایداری محیط زیست نیز تضمین شود.