رابطه خودکارآمدی و کیفیت زندگی با نقش میانجی بهزیستی روان‌شناختی در سالمندان

نویسندگان

1 گروه آموزشی روان‌شناسی بالینی و کاربردی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ایران، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری رشته روان‌شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، تهران، ایران

doi
10.22126/jap.2022.7431.1602
چکیده

فرایند سالمندی با کاهش تدریجی عملکرد سیستم‌های بدن یک فرد بالغ و سالم به فردی آسیب‌پذیر با کاهش در ظرفیت‌های فیزیولوژیک همراه است. بنابراین، امروزه توجه به مؤلفه‌های سلامت در سالمندان اهمیت ویژه‌ای یافته است. این پژوهش با هدف تعیین رابطه خودکارآمدی و کیفیت‌زندگی با نقش میانجی بهزیستی روان‌شناختی در سالمندان شهر تهران انجام شد. روش پژوهش، توصیفی و از نوع همبستگی و معادلات ساختاری بود. جامعه آماری، متشکل از کلیه سالمندان (60 سال به بالا) شهر تهران بود که از این میان 200 نفر به‌صورت نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. این افراد به پرسشنامه‌های بهزیستی روان‌شناختی ریف، خوکارآمدی عمومی شرر، و کیفیت زندگی سازمان بهداشت جهانی پاسخ دادند. برای تحلیل داده ها از نرم افزارهای SPSS و AMOS و روش‌های همبستگی پیرسون و تحلیل مدل‌یابی معادلات ساختاری استفاده شد. نتایج حاصل از تحلیل معادلات ساختاری نشان داد که مدل مفروض این مطالعه از برازش مناسبی در نمونه مورد مطالعه برخوردار است. بدین‌ترتیب که، خودکارآمدی رابطه مستقیم مثبتی با بهزیستی روان‌شناختی و همچنین رابطه مستقیم مثبتی با کیفیت زندگی دارد. از سویی بهزیستی روان‌شناختی رابطه مستقیم مثبتی با کیفیت زندگی دارد. همچنین مشخص شد بهزیستی روان‌شناختی از طریق خودکارآمدی با کیفیت زندگی رابطه غیرمستقیم دارد. این نتایج بر اهمیت بهبود شرایط زندگی سالمندان بر اساس سلامت روان‌شناختی و میزان احساس راحتی در هنگام برخورد با شرایط دشوار اشاره می‌کند.