همسنجی اثربخشی تمرینهای ذهنآگاه، تعادل و ترکیبی بر تعادل و ترس از افتادن در سالمندان
نویسندگان
1 گروه علوم ورزشی، دانشگاه بینالمللی امام رضا علیهالسلام، مشهد، ایران
2 گروه آسیبشناسی ,ورزشی و حرکات اصلاحی، پژوهشگاه علوم ورزشی، تهران، ایران
3 گروه علوم ورزشی، دانشگاه بینالمللی امام رضا علیهالسلام، مشهد، ایران
doi
10.22126/jap.2022.7217.1619چکیده
اگرچه پدیده سالمندی را نمیتوان متوقف نمود، ولی میتوان با برنامهریزی درست و بهکارگیری روشها و مراقبتهای اصولی، از اختلالات و معلولیتهای این دوران پیشگیری کرده و یا اینکه آن را به تعویق انداخت. بنابراین، هدف این مطالعه بررسی اثربخشی تمرینهای ذهنآگاه، تعادل و ترکیبی بر تعادل و ترس از افتادن سالمندان بود. روش پژوهش از نوع نیمه تجربی با طرح پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی سالمندان شهرستان مشهد با مشکل تعادل و ترس از افتادن بود. 150 نفر از سالمندانی که در پارک ملت مشهد حضور داشتند که پس از بررسی به صورت هدفمند، 48 سالمند زن شهر مشهد در دامنه سنی 60 تا 79 سال به طور تصادفی در چهار گروه 12 نفره جایگزین شدند. بهمنظور جمعآوری دادهها، از پرسشنامه بینالمللی کارآمدی افتادن و آزمون تعادل برگ استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل دادهها، از تحلیل کوواریانس تک متغیری استفاده شد. تحلیل دادهها با کمک نرمافزار SPSS نسخه 20 و نرمافزار Excel 2013 انجام شد. یافتهها نشان داد که هر سه روش تمرینی ذهنآگاهی، تعادلی و ترکیبی (ذهنآگاه-تعادلی) در مقایسه با گروه کنترل بر عملکرد تعادلی و ترس از افتادن زنان سالمند، تأثیر معنیداری داشته و هر سه روش تمرینی، سبب افزایش معنیداری در تعادل و کاهش ترس از افتادن زنان سالمند شد. همچنین، یافتهها نشان داد که بین تأثیر تمرینات ذهنآگاه، تعادلی و ترکیبی بر عملکرد تعادلی و ترس از افتادن زنان سالمند تفاوت معنیداری وجود دارد که به ترتیب، روش تمرین ترکیبی (تعادل-ذهنآگاه)، ذهنآگاه و تعادلی تأثیر بیشتری بر بهبود تعادل و کاهش ترس از افتادن زنان سالمند داشت. از اینرو، توصیه میشود بهمنظور ارتقای سطح شاخصهای حرکتی (تعادل) و روانشناختی (ترس از افتادن) مؤثر بر عملکرد سالمندان، از ترکیبی از تمرینات تعادلی و ذهنآگاهی با در نظر گرفتن ویژگیهای تمرینی استفاده شود.